Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010-4-187 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 10-62/1280 -484 Karar Tarihi : 30.9.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Reşit GÜRPINAR 10 B. RAPORTÖRLER : Sezin ELÇİN CENGİZ, Hale GÜNDÜZ C. BAŞVURAN : Şehbal ALPACAR YÜCE Alpacar Sigorta Aracılık Hizm. Ltd. Şti. Akdeniz C d. No:10/404 Konak/ İzmir D
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2010-4-187 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 10-62/1280 -484 Karar Tarihi : 30.9.2010 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, Mehmet Akif ERSİN, İsmail Hakkı KARAKELLE, Doç. Dr. Cevdet İlhan GÜNAY, Reşit GÜRPINAR 10 B. RAPORTÖRLER : Sezin ELÇİN CENGİZ, Hale GÜNDÜZ C. BAŞVURAN : Şehbal ALPACAR YÜCE Alpacar Sigorta Aracılık Hizm. Ltd. Şti. Akdeniz C d. No:10/404 Konak/ İzmir D. HAKKINDA İNCELEME YAPILANLAR : Ziraat Ba nkası İzmir Tarımsal Bankacılık Şubesi Gazi M h. Akçay Cd. Zemin Kat No:190/B 35410 Gaziemir/İzmir E. DOSYA KONUSU : Ziraat Bankası İzmir Tarımsal Bankacılık Şube si'nin taşıt kredilerine ilişkin sigortalama işlemlerinde, müşterilerini ilk yıl için 20 sigorta şirketi seçiminde serbest bıraktığı, bununla birlikte birinci yılın sonunda kasko sigortasının yenilenmesi aşamasında bankanın belirlediği sigorta şirketinden sig orta yaptırılmaması durumunda müşterinin kredi faiz oranını artırdığı, bu durumun diğer sigorta şirketleri aleyhine haksız rekabete yol açtığı iddiası . F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuru da özetle; şikâyet edilenin, taşıt kredisi verdiği müşterilerinden ödemeleri n yapıldığı ilk yıl için bir talepte bulunmamakla birlikte, ikinci yılda bankanın belirlediği sigorta şirketinden sigorta yaptırılmaması durumunda müşterinin kredi faiz oranını artırdığı iddia edilmektedir. G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 19.7.2010 ta rih ve 5626 sayı ile giren 30 başvuru üzerine hazırlanan 17.8.2010 tarih ve 2010 -4-187/İİ -10-344.SEC sayılı İlk İnceleme Raporu, 26.8.2010 tarih ve 10-56 sayılı Kurul toplantısında görüşülmüş ve 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un 4. ve 6. madde lerinin ihlaline ilişkin bir soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının belirlenmesi amacıyla, Kanun'un 40/1. maddesi uyarınca önaraştırma yapılmasına 10- 56/1118 -M sayı ile karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca düzenlenen 20.9.2010 tarih ve 2010 -4-187/ÖA-10-344.SEC sayılı Önaraştırma Raporu 22.9.2010 tarih ve REK.0.08.00.00 -110/385 sayılı Başkanlık önergesi ile 10-62 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. 40 H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: T.C. Ziraat Bankası A.Ş. (Ziraat Bankası ) nin bireysel kredi hizmetleri kapsamındaki dosya konusu uygulamalarının, 4054 sayılı 10-62/1280 -484 2 Kanun a aykırılık teşkil etmediği, dolayısıyla hakkında soruşturma açılmasına ihtiyaç olmadığı ve başvurunun reddedilmesi gerektiği görüşüne yer verilmiştir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME I.1. İlgili Pazar I.1.1. İlgili Ürün Pazarı Başvuru konusu banka uygulaması , bireysel bankacılık hizmetleri kapsamında tüketicilere verilen araç kredisine ilişkindir. Bu çerçevede ilgili ürün pazarı bireysel kredi hizmetleri olarak belirlenmiş tir. 50 I.1.2. İlgili Coğrafi Pazar Ziraat Banka sı nın bireysel kredi hizmetleri ülke içinde aynı şekilde gerçekleştiril diğinden, ilgili coğrafi pazar Türkiye olarak tespit edilmiştir. I.2. Tespitler ve De ğerlendirme Başvuru konusu uygulamada, Ziraat Sigorta A.Ş. (Ziraat Sigorta ) nin acenteliğini yapan Ziraat Bankası İzmir Tarımsal Bankacılık Şubesi, aynı anda hem sigorta işlemlerini gerçekleştirip hem de kredi vermek suretiyle iki ticari faaliyeti birden yürütmektedir. Esasen, bankalar, acentelik geliri elde etmek v e sermayesine çoğu zaman büyük oranda ortak oldukları sigorta şirketlerinin kârlarından pay alabilmek için, kullandırdıkları kredilere karşılık aldıkları teminatların sigortalanması 60 işleminin, acenteliklerini yaptıkları sigorta şirketi tarafından yapılması nı tercih etmektedirler. Bu durumun, acentelik ve kâr payı geliri getirmesi, çalışma kolaylığı ve güvence sağlaması nedenleriyle rasyonel ve bankaların ticari çıkarları gereği dir. 4054 sayılı Kanun un 4. maddesi belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğ rudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemlerini; 6. maddesi is e bir veya birden fazla teşebbüsün ülkenin bütününde ya da bir bölümünde bir mal veya hizmet piyasasındaki hâkim durumunu tek başına yahut 70 başkaları ile yapacağı anlaşmalar ya da birlikte davranışlar ile kötüye kullanmasını yasaklamaktadır. Dosya konusunu n, Ziraat Sigorta ve Ziraat Bankası nın aynı ekonomik bütünlük içinde yer alması da göz önünde bulundurularak, 4054 sayılı Kanun un teşebbüsler arası anlaşma ve uyumlu eylemler ile teşebbüs birliklerinin kararları neticesinde rekabetin sınırlanmasını yasak layan 4. maddesini ihlal edecek nitelikte olmadığı kanaatine varılmıştır. Ayrıca dosya konusunun, Ziraat Bankası nın 2008 ve 2009 yılları için sırasıyla % ... ve % ... olan ilgili pazardaki paylarının , hâkim durumun varlığını öne sürmek için yeterli bulunmam ası nedeniyle , aynı Kanun un 6. maddesi anlamında bir ihlal teşkil etmesi mümkün 80 görülmemektedir. Konuya ilişkin olarak daha önceki yıllarda yapılan şikâyetler üzerine, alınan bir Kurul Kararı çerçevesinde hazı rlanan Sektör Araştırma Raporu 6.7.2004 tarih ve 04-45 sayılı Rekabet Kurulu Toplantısı nda görüşülmüş ve inceleme konusu olaya 10-62/1280 -484 3 rekabet hukuku araçları kapsamında müdahale e dilmesinin yerinde olmayacağına karar verilmiştir. J. SONUÇ Düzenlenen rapora ve dosya kapsamına göre; dosya konusu iddialara il işkin olarak 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığına, şikâyetin reddine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir. 90