Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2019 -4-024 Karar Sayısı : 21-40/584 -285 Karar Tarihi : 26.08 .2021 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, CENGİZ ÇOLAK B. RAPORTÖR LER: Bahar ERSOY ZENGİN, Burcu OLGUN, Enes YASAN, Merve KIZILYAR, Yavuz Mahmut ŞİMŞEK C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Dr. Ing. h.c. F. Porsche AG Temsilciler i: Av. Efser Zeynep ERGÜN, Av. Sibel YILMAZ ATİK, Av. İsmail Ünal DOĞA
Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2019 -4-024 Karar Sayısı : 21-40/584 -285 Karar Tarihi : 26.08 .2021 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Birol KÜLE Üyeler : Arslan NARİN (İkinci Başkan), Şükran KODALAK, Ahmet ALGAN, CENGİZ ÇOLAK B. RAPORTÖR LER: Bahar ERSOY ZENGİN, Burcu OLGUN, Enes YASAN, Merve KIZILYAR, Yavuz Mahmut ŞİMŞEK C. BAŞVURUDA BULUNAN : - Dr. Ing. h.c. F. Porsche AG Temsilciler i: Av. Efser Zeynep ERGÜN, Av. Sibel YILMAZ ATİK, Av. İsmail Ünal DOĞAN Levent Mahallesi, Mektep Sk. No: 14 Beşiktaş/İstanbul (1) D. DOSYA KONUSU: Rekabet Kurulunun 11.06.2020 tarih ve 20 -28/346 -M sayılı kararı ile hakkında soruşturma yürütülen Dr. Ing. h.c. F. Porsche AG nin 4054 sayılı Kanun ve 2010/3 sayılı Dosyaya Giriş Hakkının Düzenlenmesine ve Ticari Sırların Korunmasına İlişkin Tebliğ uyarınca dosyaya giriş talebi nin değerlendirilmesi. (2) E. DOSYA EVRELERİ: Rekabet Kurum u (Kurum) kayıtlarına 12.08.2021 tarih ve 20265 sayı ile giren başvuru üzerine düzenlenen 17.08 .2021 tarih ve 2019-4-024/BN- 10 sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır. (3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili Bilgi Notunda ; - Soruşturma Raporu nda yer alan Tespit ler ve orijinal versiyonlarının tamamının (Belge -7, 28, 85, 127, 133, 139, 140, 148) ticari sırlardan arındırılmış hallerinin herhangi bir elektronik veya mekanik kopyası alınmadan, ancak not alınabilecek şekilde Kurum merkezinde incelenebileceği, - Pişmanlık başvurusu sahibi tarafından sunulan ve tarafı aklayıcı ya da suçlayıcı nitelikte bulunan bilgi ve belgeler ile cevabi yazıların (Belge -2, 3, 4, 7, 20, 26, 27, 28, 31, 85, 90, 127, 128, 133, 139, 140, 148, 151, 152) ticari sırlardan arındırılmış hallerinin herhangi bir elektronik veya mekanik kopyası alınmadan, ancak not alınabilecek şekilde Kurum merkezinde incelenebileceği, - Soruşturma Raporu nda yer verilen ancak PORSCHE ile ilgili olmayan, üçüncü taraf teşebbüslerd en, Otomotiv Distribütörleri Derneği nden ve pişmanlık başvuru sahibinden elde edilen ve tarafı aklayıcı ya da suçlayıcı nitelikte olmayan bilgi ve belgelere (Belge -44, 82, 125, 136, 138, 142, 144, 154, 132, 141, 155, 105, 108, 109, 113, 116, 117, 118, 119 , 120, 121, 122, 123, 124, 71) erişim talebinin kabul edilebilir nitelikte olmadığı, - T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ndan talep edilen ve tarafı aklayıcı ya da suçlayıcı nitelikte olmayan bilgilere (Belge -78) erişim talebinin kabul edilebilir nitelikte olmadığı, - Avrupa Komisyonu ndan talep edilen ve tarafı aklayıcı ya da suçlayıcı nitelikte olmayan bilgilere (Belge -19) erişim talebinin kabul edilebilir nitelikte olmadığı, 21-40/584 -285 2/6 buna ilaveten çeşitli rekabet otoritelerinden herhangi bir cevabi yazı elde edilmed iğinden ve söz konusu rekabet otoriteleri ile yapılan görüşmelerde herhangi bir tutanak tutulmadığından, söz konusu erişim talebinin karşılanmasının mümkün olmadığı ifade edilmiştir . G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (4) Rekabet Kurulunun (Kurul) 11.06.2020 tarihl i, 20-28/346 -M, sayılı kararı ile 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun un (4054 sayılı Kanun) 4. maddesinin ihlal edildiği şüphesi ile Beşli Grup olarak adlandırılan ve Almanya da yerleşik Audi AG (AUDI), Dr. Ing. h.c. F. Porsche AG (PORSCHE), Vo lkswagen AG (VW), Daimler AG/Mercedes -Benz AG (DAIMLER), Bayerische Motoren Werke AG (BMW) unvanlı teşebbüsler hakkında soruşturma açılmasına karar verilmiştir. Yürütülen soruşturma sonucunda hazırlanan 11.06.2021 tarih ve 2019 -4-024 sayılı Soruşturma Rapo ru PORSCHE tarafından 16.06.2021 tarihinde tebellüğ edilmiştir. (5) PORSCHE tarafından, 12.08.2021 tarih li, 20265 sayı lı yazı ile yazılı savunmanın tam ve eksiksiz bir biçimde hazırlanması ve savunma hakkının tesisi amacıyla PORSCHE hakkında dosyada yer alan bilgi ve belgelerin, 4054 sayılı Kanun ve 2010/3 sayılı Dosyaya Giriş Hakkının Düzenlenmesine ve Ticari Sırların Korunmasına İlişkin Tebliğ (2010/3 sayılı Tebliğ) uyarınca kendileriyle paylaşılması talep edilmiştir . (6) 4054 sayılı Kanun un Delillerin Topla nması ve Tarafların Bilgilendirilmesi başlıklı 44. maddesinin ikinci fıkrasında Haklarında soruşturmaya başlandığı bildirilen taraflar sözlü savunma hakkını kullanma taleplerine kadar Kurum bünyesinde kendileri ile ilgili düzenlenmiş her türlü evrakın ve mümkünse elde edilmiş olan her türlü delilin bir nüshasının kendilerine verilmesini isteyebilir hükmü yer almaktadır. Buna ek olarak aynı Kanun un 44. maddesinin üçüncü fıkrasında Kurul, tarafları bilgilendirmediği ve savunma hakkı vermediği konuları ka rarlarına dayanak yapamaz. hükmü, evrak ve bilgi verilmesinin savunma hakkının esasına ilişkin olduğunu göstermektedir. Nitekim 4054 sayılı Kanun un 44. maddesinin madde gerekçesinde Kurulun soruşturmaları gizli değildir. Savunma hakkının tam olarak kull anılabilmesi için sözlü savunma toplantısına kadar, taraflar Kurulca kendileri ile ilgili düzenlenmiş her türlü evrakın ve delilin bir nüshasını alabilmektedir. Böylelikle savunma hakkının tam ve eksiksiz biçimde kullanılması mümkün olacaktır. Bir başka de yişle, taraflar herhangi bir ummadıkları sürprizle karşılaşmamaktadırlar. denilmek suretiyle konunun önemi açıklanmıştır. (7) Diğer yandan 2010/3 sayılı Tebliğ de de tarafların kendileri hakkında düzenlenen belgelere erişimini mümkün kılarken bunun istisnal arını da düzenlemiş tir. Bu kapsamda t eşebbüslerin soruşturma kapsamında kendileri ile ilgili düzenlenmiş bilgi ve belgeleri isteme hakları bulunmakla birlikte, bu bilgi ve belgelere erişimin yine mevzuat hükümlerinin izin verdiği ölçüde gerçekleştirilmesi esastır. (8) 2010/3 sayılı Tebliğ in 6. maddesinde tarafların hangi belgelere erişebileceğinin kapsamı açıklanmıştır. Buna göre Taraflar dosyaya giriş hakkı kapsamında, Kurum içi yazışmalar ve başka teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve diğer gizli bilgileri içerenler hariç olmak üzere, Kurum bünyesinde kendileri ile ilgili düzenlenmiş her türlü evraka ve elde edilmiş her türlü delile erişebilir. hükmüyle, tarafların kendileri hakkında düzenlenmiş evrak ve delillere ulaşabileceği anca k Kurum içi yazışmaların ve başka teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ilişkin ticari sır ve sair gizli bilgi içeren evrakın bu kapsamda yer almadığı ifade edilmiştir. Bu bağlamda tarafların erişmek 21-40/584 -285 3/6 istedikleri belgelerin, kendileriyle ilgili bir delil o lup olmadığı ya da Kurum bünyesinde düzenlenmiş olan ve Kurum içi yazışma olup olmadığı yahut teşebbüs, teşebbüs birliği ve kişilere ait ticari sır niteliği taşıyıp taşımadığı hususu önem arz etmektedir. 2010/3 sayılı Tebliğ in Kurum İçi Yazışmalar 7. ma ddesinde; (1) Kurum içi yazışmalar, Kurulun aldığı nihai kararlar bakımından hazırlayıcı işlem niteliğinde olan birimler arası yazışmalardır . (2) Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde elde edilen bilgi ve belgeler ile Kurumun diğer kamu kurumları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları veya özel sektör gerçek ve tüzel kişileri gibi bilgisine başvurulanlarla yaptığı yazışmal ar da iç yazışma olarak kabul edilir. hükümlerine yer verilmiştir. Buna göre Kurulun alacağı nihai karara kadar gerçekleştireceği hazırlayıcı işlem niteliğindeki yazışmalar, Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair Yönetmeliği (Pişmanlık Yönetmeliği) kapsamında sunulan bilgi ve belgeler ile Kurumun bilgisine başvurduğu kamu veya özel sektör üçüncü kişileriyle ile yaptığı yazışmalar iç yazışma olarak kabul edilmektedir. (9) Madde metni değerlendirildiğinde, her ne kadar Tebliğin 6. maddesinde tarafların Kurum içi yaz ışmalara erişemeyeceği ifade edilmişse de, Tebliğin 7. maddesi kapsamında tanımlanan Kurum içi yazışmalara erişimin tamamen engellenmediği ancak aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunan diğer kurum içi yazışmaların, Pişmanlık Yönetmeliği kapsamında yapılan başvurularda sunulan belgeler ile benzer şekilde Kurum merkezinde incelenebileceğinin düzenlediği anlaşılmaktadır. (10) Öte yandan aynı Tebliğ in Dosyaya giriş taleplerinin değerlendirilmesi başlıklı 9. maddesi: (1) Dosyaya giriş talepleri soruşturma heyeti tarafından değerlendirilir. Talebin kabul edilmesi halinde, dosyaya giriş yöntemi, zamanı ve dosyaya girişe ilişkin diğer hususlar yazılı olarak talep sahibine bildirilir. (2) Soruşturma heyeti talebin uygun olmadığı kanaatine varırsa, ta lebe ilişkin karar Kurul tarafından verilir. Dosyaya giriş talebinin reddedilmesi halinde gerekçesi talepte bulunana bildirilir. hükümlerini amirdir. (11) Buna ek olarak 2010/3 sayılı Tebliğ ile tarafların dosyaya erişim haklarının ne şekilde kullandırılacağın a dair de bir düzenleme getirilmiştir. İlgili Tebliğ in Dosyaya giriş hakkının kullandırılması başlıklı 10. maddesi şu şekildedir: (1) Dosyaya giriş hakkı, ilgilinin talebi de dikkate alınarak; dosya mevcudunda bulunan ve erişime açılan evrakın fotokop i yolu ile çoğaltılmış nüshalarının veya elektronik kopyalarının verilmesi ya da gönderilmesi suretiyle kullandırılabilir. (2) Kartellerin Ortaya Çıkarılması Amacıyla Aktif İşbirliği Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrası ve 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde elde edilen bilgiler ile aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunan diğer kurum içi yazışmalar, Kurum merkezinde incelenebilir. (12) Tebliğ in 6. maddesinin ikinci fıkrasının açık hükmü uyarınca, dosyaya giriş hakkı kapsamının dışında tutulan ticari sır ve diğer gizli bilgiler in kavram olarak ne ifade 21-40/584 -285 4/6 ettiği hususunda ise Tebliğ in Ticari Sırların Belirlenmesi ve Gizli Tutulması başlıklı 12. maddesi yol gösterici olmaktadır. Anılan maddenin ilk fıkrasında ticari sır kavramı, teşebbüslerin faaliyet alanları ile ilgili olan ve gizli tutma iradesine sahip oldukları, yalnızca belirli ve kısıtlı bir kesim tarafından bilinen ve elde edilebilen, başta rakipleri olmak üzere üçüncü kişilere ve kamuya açıklanması halinde i lgili teşebbüsün ciddi zarar görme ihtimali bulunan her türlü bilgi ve belge şeklinde tanımlanmaktadır. (13) Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise nelerin ticari sır kategorisinde addedilebileceğiyle ilgili örnek kabilinden olmak üzere; Olayın ve teşebbüsün özelliklerine göre, teşebbüslerin iç kuruluş yapısı ve organizasyonu, malî, iktisadî, kredi ve nakit durumu, araştırma ve geliştirme çalışmaları, faaliyet stratejisi, hammadde kaynakları, üretim ve imalata ilişkin teknik bilgiler, fiyatlandırma politikalar ı, pazarlama taktikleri ve masrafları, pazar payları, toptancı ve perakendeci müşteri potansiyeli ve ağları, izne tâbi veya tâbi olmayan sözleşme bağlantıları gibi bilgi ve belgeler ticari sır olarak kabul edilebilir. ifadesine yer verilmiştir. (14) Yukarıda y er verilen açıklamalar ve 4054 sayılı Kanun un 43. ve 44. maddeleri çerçevesinde PORSCHE tarafından talep edilen belgelere ilişkin reddedilen belge taleplerine aşağıda tablo halinde yer verilmiştir: Tablo -1: Kabul Edilebilir Nitelikte Olmayan Belge Taleple ri Erişim Talep Edilen Belgeler Erişim Talep Edilen Belgenin Dosya Belge Numarası İlgili Belgelere Erişim Talebinin Gerekçesi Ret Sebebi Ticari sır ve gizli bilgi niteliğindeki bölümleri kapatılmak suretiyle, Soruşturma aşamasında PORSCHE hakkında başkaca teşebbüs ve teşebbüs birliklerinden talep edilmiş bilgi ve belgelere yönelik olarak Rekabet Kurulu nun dikkatine sunulan cevabi yazılar ve başkaca teşebbüs ve teşebbüs birlikleri ile yapılan görüşmelere ilişkin tutanaklar. BMW : Belge -44, 82, 125, 136, 138,142, 144, 154 Daimler : Belge - 132, 141, 155 Suzuki : Belge - 105 Çelik Motor : Belge -108 Toyota : Belge - 109 Yüce Oto : Belge - 113, 116 Honda : Belge 117 Group PSA : Belge -118 Ford: Belge - 119 Tofaş : Belge - 120 Hyundai : Belge - 121 Nissan : Belge - 122 Mais : Belge -123 Volvo : Belge - 124 ODD: Belge -71 Rekabet Kurumu tarafından başkaca teşebbüs ve teşebbüs birliklerine iletilen bilgi ve belge taleplerine sunulan cevabi yazıların Soruşturma Raporu nda yapılan tespit ve değerlendirmelere dayanak teşkil ettiği düşünüldüğünd en belgelerin erişime açılması, PORSCHE nin savunma hakkının tümüyle kullanılabilmesi açısından kritik önemi haizdir. Tarafın kendisi ile ilgili elde edilmiş delil olmaması, aklayıcı veya suçlayıcı niteliği olmaması, 2010/3 sayılı Tebliğ kapsamında ticari sır içermesi sebebiyle, Kurum içi yazışma niteliğindeki söz konusu belgelere erişim talebinin reddedilmesi gerektiği 21-40/584 -285 5/6 Ticari sır ve gizli bilgi niteliğindeki bölümleri kapatılmak suretiyle, Soruşturma aşamasında idari otoritelerden talep edilmiş bilgi ve belgelere yönelik olarak Rekabet Kurulu nun dikkatine sunulan cevabi yazılar T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı: Belge - 78 Anılan paragrafta T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ndan bilgi talep edildiği ifade edilmektedir. İlgili sorular ve otoritelerden gelen olası cevaplar soruşturma evresindeki tespitler çerçevesinde kullanıldığından erişime açılması savunma hakkının kullanılması bakımından kritik önemi haizdir. Tarafın kendisi ile ilgili elde edilmiş delil olmaması, aklayıcı veya suçlayıcı niteliği olmaması sebebiyle, Kurum içi yazışma niteliğindeki söz konusu belgeye erişim talebinin reddedilmesi gerektiği Çeşitli rekabet otoritelerinden istenen bilgiler ve olası cevapları; rekabet otoriteleri ile yapılan görüşmelere ilişkin tutanaklar Avrupa Komisyonu: Belge -19 İlgili sorular ve otoritelerden gelen cevaplar soruşturma evresindeki tespitler çerçevesinde kullanıldığından savunma hakkının temini bakımından ilgili belgelerin erişime açılması kritik önemi haizdir. Tarafın kendisi ile ilgili elde edilmiş delil olmaması, aklayıcı veya suçlayıcı niteliği olmaması sebebiyle, Kurum içi yazışma niteliğindeki söz konusu bilgi isteme yazısına erişim talebinin reddedilmesi gerektiği ; Buna ilaveten, Kurum kayıtlarında çeşitli rekabet otoritelerinden talep edilen bilgilere yönelik cevabi yazılar yahut görüşmelere yönelik tutanaklar bulunmamakta olup, bilgi alışverişleri sözlü olarak yapılmıştır. (15) Sonuç olarak, PORSCHE tarafından talep edilen; Soruşturma Raporunda yer alan belgelerden ticari sır içeren belgelere, PORSCHE nin kendisi ile ilgili olmayan ve PORSCHE yi aklayıcı ya da suçlayıcı nitelikte olmayan belgeler ile Kurum içi yazışma niteliğinde olduğu değerlendirilen belgelere erişim talebinin kabul edilebilir nitelikte olmadığı kanaatine ulaşılmışt ır. H. SONUÇ (16) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Rekabet Kurulunu n 11.06.2020 tarih ve 20 -28/346 -M sayılı karar ı uyarınca hakkında soruşturma yürütülen Dr. Ing. h.c. F. Porsche AG nin (PORSCHE) Kurum kayıtlarına 12.08.2021 tarih ve 20265 s ayı ile giren dosyaya giriş talebine ilişkin olarak; - Soruşturma Raporu nda yer alan Tespit ler ve orijinal versiyonlarının tamamının (Belge -7, 28, 85, 127, 133, 139, 140, 148) ticari sırlardan arındırılmış hallerinin herhangi bir elektronik veya mekanik kopyası alınmadan, ancak not alınabilecek şekilde Kurum merkezinde incelen mesine , - Pişmanlık başvurusu sahibi tarafından sunulan ve aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunan bilgi ve belgeler ile cevabi yazıların (Belge -2, 3, 4, 7, 20, 26, 27, 28, 31 , 85, 90, 127, 128, 133, 139, 140, 148, 151, 152) ticari sırlardan 21-40/584 -285 6/6 arındırılmış hallerinin herhangi bir elektronik veya mekanik kopyası alınmadan, ancak not alınabilecek şekilde Kurum merkezinde incelen mesine , - Soruşturma Raporu nda yer verilen ancak PORSCH E ile ilgili olmayan, üçüncü taraf teşebbüslerden, Otomotiv Distribütörleri Derneği nden ve pişmanlık başvuru s ahibinden elde edilen bilgi ve belgelere (Belge -44, 82, 125, 136, 138, 142, 144, 154, 132, 141, 155, 105, 108, 109, 113, 116, 117, 118, 119, 120, 121, 122, 123, 124, 71 ) erişim talebinin aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunmayan Kurum içi yazışma olmaları nedeniyle, reddine , - T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ndan talep edilen ve aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunmayan bilgilere (Belge -78) erişim talebinin talebinin reddine, - Avrupa Komisyonu ndan talep edilen ve aklayıcı ya da suçlayıcı delil niteliği bulunmayan bilgilere (Belge -19) erişim talebinin reddine, - Çeşitli rekabet otoritelerinden herhangi bir cevabi yazı elde edilmediğ inden ve söz konusu rekabet otoriteleri ile yapılan görüşmelerde herhangi bir tutanak tutulmadığından, söz konusu erişim talebinin reddine gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 60 gün içinde Ankara İdare Mahkemelerinde yargı yolu açık olmak üzere, OYBİRLİ Ğİ ile karar verilmiştir.