İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 03/12/2025 KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 03/06/2025 tarih ve 2021/375 E - 2025/524 K kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ...'nın ...Ltd.Şti'nin ortağı olduğunu, şirketin Karayolları Genel Müdürlüğü'nde ihaleli ta…
T.C. KAYSERİ BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6. HUKUK DAİRESİ DOSYA NO: 2025/2053 KARAR NO: 2025/2237 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 03/06/2025 NUMARASI: 2021/375 E. - 2025/524 K. DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit ve istirdat (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) İSTİNAF KARAR TARİHİ: 03/12/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 03/12/2025 KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 03/06/2025 tarih ve 2021/375 E - 2025/524 K kararına karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ...'nın ...Ltd.Şti'nin ortağı olduğunu, şirketin Karayolları Genel Müdürlüğü'nde ihaleli taahhüt işleri yaptığını, şirketin zaman içinde re'sen terkin edildiğini, müvekkilinin ortağı olduğu şirketin ...Bölge ...yolu KM 21+000-29+650 arası yol yapım işi ve ... yolu yapım işi ihaleleri aldığını, müvekkilinin ortağı olduğu şirketin işlerin kötüye gitmesi nedeni ile piyasaya olan borçlarının biriktiğini bu doğrultuda davalı ...Ltd Şti ile aralarında yapmış oldukları anlaşma neticesinde borçlarına karşılık olmak üzere ihalelerden olan hakedişlerini davalı şirkete temlik ettiğini, ayrıca işlerin tamamlanamaması ve hakediş olmaması durumunda ortaya çıkabilecek mağduriyeti önlemek amacı ile müvekkili tarafından şirket ortaklarından ...ve kendi kefaletini içeren teminat senedi düzenlediğini, düzenlenen senedin kambiyo senedi olduğuna dair 17.09.2012 tarihli protokol tanzim edildiğini, bu protokolün Kayseri 2.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2013/371 Esas 2013/504 Karar sayılı dosyasının içerisinde yer aldığını, bu davada ...'in davacı olduğu, teminat senedi olması nedeni ile takibin iptaline karar verildiğini belirterek yapılan temliklerin ; Kayseri 1.Noterliği'nin ... yevmiye numaralı... tarihli 700.000-TL bedelli temlikname, Kayseri 1.Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ... tarihli 700.000-TL bedelli temliknameye ek düzeltme, Kayseri 1.Noterliği'nin... yevmiye numaralı ... tarihli 1.500.000-TL bedelli temlikname, Kayseri 1.Noterliği'nin ...yevmiye numaralı ... tarihli 1.500.000-TL bedelli temlikname, bu temliknameler kapsamında 22.10.2012 tarihli ...Lehine temlik 44.850,00-TL, 14.01.2013 tarihli ...lehine temlik 64.150,17-TL, 23.09.2013 tarihli ...lehine temlik 46.778,28-TL, 29.01.2014 tarihli ...lehine temlik 130.137,66-TL, 02.11.2011 tarihli ...lehine dolaylı temlik 169.254,76-TL, 30.11.2011 tarihli ...lehine dolaylı temlik 61.973,94-TL, 20.04.2012 tarihli ...lehine dolaylı temlik 83.013,08-TL, 16.05.2012 tarihli ...lehine dolaylı temlik 66.614,23-TL, 16.11.2011 tarihli ...lehine dolaylı temlik 142.960,91-TL, 04.01.2012 tarihli ...lehine dolaylı temlik 46.822,36-TL, 04.01.2012 tarihli ...lehine dolaylı temlik 81.477,95-TL, 31.10.2011 tarihli ...lehine dolaylı temlik 192.557,43-TL, 08.08.2012 tarihli ...lehine dolaylı temlik 105.517,66-TL, 17.09.2012 tarihli ...lehine dolaylı temlik 45.378,55-TL, 19.09.2013 tarihli ...lehine dolaylı temlik 46.778,28-TL, 14.03.2014 tarihli ...lehine dolaylı temlik 132.000,00-TL, 09.06.2014 tarihli ...lehine dolaylı temlik 117.862,34-TL, 02.01.2014 tarihli ...lehine dolaylı temlik 118.000,00-TL ödemelerin davalıya ve davalının banka kredisine teminat olmak üzere yapıldığını, temlikler sonucu davalı tarafından tahsil edilen toplam tutarın 1.696.127,60-TL olduğunu, ayrıca Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... sayılı dosyasından Karayollarına Haciz ihbarnamesi gönderilmek suretiyle tahsil edilen toplam bedelin 284.161,89-TL olduğunu, davalı tarafından müvekkili aleyhine kötü niyetli olarak takip başlatıldığını, müvekkilin borçlu değil alacak konumda olduğunu, müvekkilinin kefilliğinin geçerli bir kefillik olmadığını, dosya alacaklısının bütün alacağını tahsil etmesine rağmen terkin edilen şirketten tahsilat yapamayacağını anlayınca kötü niyetli olarak takibe geçtiğini, kambiyo senedinin arka yüzünde açıkça teminat senedi olduğunun yazdığını belirterek, adli yardım talebinin kabulüne, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında takibin iptaline karar verilmesi, %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Müvekkili şirketin, keşidecisinin dava dışı halen aktif olan ...Ltd. Şti. olduğu, 17.09.2021 tanzim 25.12.2012 vade tarihli 700.000,00-TL tutarlı bonoya istinaden alacaklı konumda olduğunu, anılan bono üzerinde davacı ... ve dava dışı ...'in aval veren sıfatı ile imza attıklarını, görev ve hak düşürücü süreye ilişkin, İİK m.168/3 gereğince takip dayanağı senedin kambiyo vasfına haiz olmadığı yönündeki iddiaların 5 günlük yasal süre içerisinde icra mahkemesine şikayet edilmek suretiyle ileri sürülmesi gerektiğini, mevcut davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görev sınırları dışında olduğunu, bonoda kefil olarak imzası bulunan kişinin aval verme iradesi ile hareket ettiğini, muhatabın veya kesşidecinin imzaları haricinde senet üzerine atılan her imzanın TTK m.701/3 gereğince aval hükmünde olduğunu, dolayısı ile dava konusu bononun ön yüzünde kefil olarak isim ve imzası bulunan davacının aval veren sıfatında olduğunu, müvekkili şirketin bonodan kaynaklanan alacağının tamamını halen tahsil edemediğini, gerek dava dışı...şirketinin ve avalistlerin bono nedeni ile sorumluluklarının ve borçlarının devam ettiğini belirterek, davanın görevli olmayan mahkemede açılması nedeniyle usulden reddine, görevsizlik kararı verilmemesi halinde davanın hak düşürücü süre yönünden reddine, davanın esastan inclenmesi halinde esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretini karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkeme kararında; "...Temlik tarihi olan 18/05/2012 ile takip tarihi olan ...döneminde Kayseri 1.Noterliği'nin ... Yevmiye Numaralı Temliknamesine yönelik ödeme bulunmadığından takip tarihi itibariyle 18.05.2012 tarihli temlikname bedeli olan 700.000-TL'nin ödenmediği sonucuna ulaşılmıştır. Takip talebinde TBK'nın 100. Maddesi gereğince ödemelerin ferilerden mahsubu talep edildiğinden dava tarihindeki borcun tespiti için bilirkişi heyetinde ek rapor alınmış olup buna göre dava tarihi itibariyle 7.869,32 TL borcu bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Davacı tarafça takip tarihinden sonra 15/01/2014-01/14/2016 tarihleri arasında takip dosyasına yapılan ödemelere ilişkin istirdat talebinde bulunmuş ise de eldeki dava tarihinin 25/05/2021 olması en son ödeme tarihinin ise 01/04/2016 oluşu gözetildiğinde 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği sabittir kaldı ki icra dosyasındaki ödemelerin ...Limited Şirketi tarafından yapılması nedeniyle şirket ortağı olan davacının bizzat istirdat talep edemeyeceği açıktır. Davacı taraf dava dilekçesinde yemin deliline dayandığından yemin hakkı hatırlatılmış olup davacı vekilince 13/05/2025 tarihli dilekçe ile yemin deliline dayanılmayacağı bildirilmiş olup davanın reddine dair şeklinde karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur. İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekilince sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Dava konusu, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı ( eski esas:Kayseri 4. İcra Dairesi'nin ...esas) dosyasına konu senet teminat senedi olup, müvekkili ...'nın ortağı olduğu ...Ltd. Şti. İle davalı arasındaki temlik sözleşmesi kapsamında iş bu senedin teminat olarak verildiğini, borcun ödenmesine rağmen, müvekkili ... senette kefil olarak imzası bulunduğu gerekçesiyle hakkında hukuka aykırı olarak takip başlatıldığını, takibe konu senedin incelenmesi ile; senet no ... olan ... İnş Ltd Şti emrine düzenlenen 17/09/2012 düzenleme tarihli, 25/12/2012 ödeme tarihli 700.000,00-TL bedelli senedin keşidecisi ...Ltd. Şti., kefiller ...ve ... olup senedin arkasında "17/09/20212 tarihli ...LTD ŞTİ ve ...LTD ŞTİ arasındaki protokole istinaden bu senet alınmıştır." ibaresinin yer aldığını, 17/09/2012 tarihli PROTOKOL incelendiğinde; "...Ltd. Şti 17/09/2012'ye kadar almış olduğu akaryakıt için ...Ltd Şti'ne Kayseri 1. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı 700.000,00-TL bedelli temlik vermiştir. Bu temliğin haricinde ... Ltd Şti,...e senet vermiştir. Temlik ödendiği zaman senet geçersizdir ödenmiş sayılacaktır. Temlikte herhangi bir sorun olursa ... iş yapamaz veya Karayolları ile sorun yaşarsa ...Ltd Şti bu senedi işleme koyacaktır. Senet no ..." şeklinde hazırlanmış ve ... Ltd Şti adına ... ve ...tarafından, ...Ltd Şti adına ... tarafından imzalanmıştır.'' ifadesinin yer aldığını, ... nolu senedin, protokol gereği bir teminat senedi olarak davalı firmaya verildiğini, bu senedin tahsil senedi niteliği kazanması ise, protokolde belirtildiği şekilde, temlikte herhangi bir sorun yaşanması halinde gerçekleşeceğinin kararlaştırıldığını, oysa, dosya kapsamında yer alan, bankacı bilirkişi, mali müşavir bilirkişi ve icra iflas hukuku alanında hesap bilirkisinin müşterek hazırladığı 01/03/2024 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; Karayolları Genel Müdürlüğü ...Bölge Müdürlüğü Tarafından Yapılan Ödeme Miktarının Belirlenmesi yönünde Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından dosyaya sunulan ödeme emirleri,...A.Ş. havale dekontları ve firma muavin defteri karşılaştırmalı olarak incelenmesi neticesinde; Kayseri 1.Noterliği'nin ... Yevmiye Numaralı Temliknamesi ve... tarih ve ...yevmiye numarasına kayıtlı ek düzeltme temliknamesi açıklaması ile 14.01.2014 tarihinde 47.000,00-TL 29.01.2014 tarihinde 130.137,66-TL ve 20.03.2014 tarihinde 132.000,00-TL, 13.06.2014 tarihinde 117.862,34-TL toplamda 427.000,00-TL ödeme yapıldığı, Kayseri 1.Noterliği'nin ... tarih ve... Yevmiye Numaralı Temliknamesi açıklaması ile, 03.11.2011 tarihinde 192.557,43-TL, 21.11.2011 tarihinde 142,960,91-TL, 14.01.2013 tarihinde 64,150,17-TL, 23.09.2013 tarihinde 46.778,28-TL, 14.01.2014 tarihinde 38.000,00-TL 02.12.2011 tarihinde 61.973,94-TL, 04.11.2011 tarihinde 169.254,75-TL olmak üzere toplamda 715.675,48-TL ödeme yapıldığı, Diğer 7 kalemde 518.741,31-TL'nin açıklama kısımında temlik numaraları olmadan sadece "...“ açıklaması ile ödeme yapıldığının belirlendiğini, bilirkişi heyet raporunda sadece bu kısımda tespit edilen toplam ödemenin 1.661.416,79 TL olduğunu, (427.000 + 715.675,48 + 518.741,31 TL) kaldı ki, yerel mahkemenin de gerekçeli kararında ''Takip talebinde TBK'nın 100. Maddesi gereğince ödemelerin ferilerden mahsubu talep edildiğinden dava tarihindeki borcun tespiti için bilirkişi heyetinde ek rapor alınmış olup buna göre dava tarihi itibariyle 7.869,32 TL borcu bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.'' hükmünün yer aldığını, icra takibinin dayanağı olan 700.000,00 TL tutarlı ve protokole bağlanmış teminat senedinde temliknamenin ödenmemesi durumunda riskin gerçekleşeceğinin kararlaştırıldığını, davalı firma ... Şirketinin icra dosyasına ilişkin alacağını tahsil etmesine rağmen, teminat senedi vasfında olan kambiyo senedinde geçerli bir kefaleti bulunmayan müvekkili ...'dan hukuka aykırı bir şekilde talepte bulunduğunu, dava konusu senedin bir teminat senedi olduğunun hüküm altına alındığını, Protokol gereği temliknamelere ilişkin ödemelerin de dosya kapsamında bulunan bilirkişi heyet raporunda yapıldığına dair hesaplamalar ve tespitlerin yer aldığını, dolayısıyla, davalı firma bedelini tahsil etmiş olduğu senedi müvekkiline karşı kötü niyetli olarak icra takibe konu yaptığını, taraflar arasındaki ilk temliknamenin bedelinin 700.000,00 TL olup, ilk etapta, 'Kayseri 1.Noterliği'nin ... Yevmiye Numaralı Temliknamesi ve ... tarih ve ... yevmiye numarasına kayıtlı ek düzeltme temliknamesi'' açıklaması ile toplamda 427.000,00 TL tutarında ödeme yapıldığının belirtildiğini, ancak, yerel mahkemerir gerekçeli kararında hatalı hüküm kurularak, Kayseri 1. Noterliği'nin ... Yevmiye numaralı temliknamesine istinaden ödeme yapılmadığının karar altına alındığını, ayrıca yine yerel mahkemenin gerekçeli kararında hatalı olarak taraflar arasında ilk temlikname bedelinin 1.500.000,00 TL olduğunun belirttiğini, taraflar arasındaki ilk temlikname bedelinin 700.000,00 TL tutarlı ve ... yevmiye numaralı temlikname olduğunu, bu nedenlerle, usule, yasaya ve hukuka aykırı yerel mahkeme kararının istinaf kanun yolu incelemesi neticesinde kaldırılmasını talep ettiklerini, müvekkili ...'ya dönük icra takibinin kabül anlamına gelmemekle birlikte - senette yer alan kefaletinden dolayı gerçekleştiğini, Dosya kapsamında yer alan bilirkişi heyeti ek raporunda, dava tarihi itibariyle 7.869,32 TL borç bulunduğunun tespitinin yapıldığını, asıl borçlusu ...Limited Şirketi olan senede ilişkin 7.869,32 TL tutarında bakiye borç kalmış olduğu tespitinin bilirkişi heyeti ek raporu kapsamında Yerel Mahkeme tarafından karar altına alındığını, bu doğrultuda, protokol gereği teminat senedinde kefaleti bulunduğu iddiası ile müvekkili ...'nın icra takibine konu borçtan sorumlu tutulmasının açıkça hukuka aykırı olduğunu, ayrıca, müvekkili ...'nın istirdat talebinin 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle reddedilmesinin açıkça usule ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek dosya kapsamının ve delillerin yerel mahkeme tarafından usule, esasa ve hukuka aykırı olarak hatalı ve eksik değerlendirilmesi sonucu verilen kararın kaldırılmasına ve davanın kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekilince sunulan istinafa cevap dilekçesinde özetle; Davalı tarafın takip tarihi itibariyle 726.196,11 TL alacaklı bulunduğu iddiası hukuka aykırı olduğunu, kaldı ki, son ek bilirkişi raporunda davalı firmanın 7.869,32 TL alacaklı bulunduğu açıkça tespit edildiğini, davalı tarafın istinaf dilekçesinde yer alan iddia ve cevapları usule, yasaya ve hukuka aykırı beyanlardan ibaret olup, reddini talep etmişlerdir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: H.M.K 355. Maddesi gereğince inceleme Kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır. Dava borçlu olunmadığının tespiti amacıyla açılmış menfi tespit ve istirdat davasıdır. Davacı Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında takibe konulan senedin dava dışı şirket ile davalı arasında imzalanan sözleşmenin teminatı olarak verildiğini senette aval sıfatıyla imzasının bulunduğunu davalıya temlik suretiyle 1.696.127,60 TL ödeme yapıldığını yine Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında 3. Kişiye gönderilen haciz ihbarnamesi suretiyle de 284.161,89 TL Tahsilat yapıldığını belirterek takibin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı keşidecisi ...Limited Şirketi olan 17.9.2021 düzenleme 25.12.2012 vade tarihli 700.000 TL tutarlı bonodan dolayı Kayseri Genel İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasında icra takibi başlattığını davacının anılan bonoda aval sıfatıyla yer aldığını, davacının keşideci ile lehtar arasındaki ilişkiden kaynaklanan şahsi defileleri ileri süremeyeceğini bono dan kaynaklanan alacağını halihazırda tahsil edemediğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Takibe konu senet incelendiğinde keşidecisinin ...Limited Şirketi lehdarın ...Limited Şirketi olarak gösterildiği senedin 17.09.2012 düzenleme 25.12.2012 vade tarihli 700.000 TL tutarlı malen ibareli düzenlendiği davacının senette aval sıfatıyla imzasının bulunduğu s8renedin arka yüzünde "17. 09.2012 tarihli ...Limited Şirketi ...Limited Şirketi arasındaki protokole istinaden bu senet alınmıştır." ibaresinin bulunduğu görülmüştür. Dava dışı... şirketi ile davalı arasında imzalanan 17.09.2012 tarihli protokol incelendiğinde; "...Limited Şirketi 17.9. 2012'ye kadar almış olduğu akaryakıt için ...Limited Şirketine ... birinci noterden ... sayılı 700.000 TL temlik vermiştir. Bu temliğin haricinde ayrıca ... limited şirketi 700.000 TL'lik ...şirketine senet vermiştir. Temlik ödendiği zaman senet geçersizdir. Ödenmiş sayılacaktır. Temlikte herhangi bir sorun olur da ... İnşaat iş yapamaz veya Karayollarıyla sorun yaşıyorsa ...Limited şirketi bu senedi işleme koyacaktır." şeklinde ibarelerin olduğu görülmüştür Kayseri 1. Noterlik ...tarih ... sayılı Temliknamesi incelendiğinde: ... Limited şirketi ile ... Bankası ... Şubesi arasında ... Bankası ... şubesinden ...Limited şirketin almış olduğu 2.500.000 Türk lirası tutarlı kredinin teminatı olarak Karayolları Genel Müdürlüğü ...Bölge Müdürlüğü nezdindeki ...bölge hududu yolu kilometre 21 + 000 -29 + 650 arası toprak işleri sanat yapıları üstyapı ve çeşitli işler yapımı işinden doğmuş bulunan her hak edişin % 50'si temlik işlemine tabi olarak 700.000 TL'yi kayıtsız ve şartsız...Anonim Şirketine gayri kabili rucu Borçlar Kanunu 162 ve müteakip maddeleri gelince devir ve temlik ettik." Şeklinde ibarelerin olduğu görülmüştür. Yargıtay HGK'nın 2020/11-698 E. - 2022/1545 K. sayılı ilamında da belirtildiği üzere '' Kambiyo senedinin düzenlenmesinde en önemli unsur temel alacağın varlığıdır. Ancak temel alacağın senedin tanzimi anında mutlak surette varlığı gerekli değildir. Başka bir ifadeyle kambiyo senedinin metninde muayyen bir meblağın yazılması gerekli ise de bu husus temel alacağın da muayyen olmasını gerektirmez; temel alacak doğduğu anda, senette yazılı olan miktardan az ise, senet kısmi bedelsizliğe uğrar (İnan, s. 45). Bu itibarla taraflar arasında temel ilişkinin varlığına rağmen, temel alacağı doğmamış ancak doğması mümkün ya da şarta bağlanmış bir alacak için veyahut da cezai şarta ilişkin olarak kambiyo senedi düzenlenebilir. Bu şekildeki bir alacağa bağlı olarak düzenlenen senet, vadesi gelmesine rağmen alacak doğmamışsa, o an için bedelsizdir. Fakat bu bedelsizlik geçici bir süre için olup, alacak doğunca senedin bedelsizliği alacak miktarı kadar ortadan kalkacaktır (Ertekin, Erol/Karataş, İzzet: Uygulamada Ticari Senetler, Ankara, 1998, s. 693). Bu kapsamda kambiyo senedinin teminat amacıyla verildiği iddiası da temelinde bedelsizliğe dayalı bir iddiadır. Ancak kural olarak kambiyo senedinin teminat olarak verilmesi senedin doğrudan bedelsizliğine yol açmaz; teminat altına alınan borcun yerine getirilmesi ve teminat ihtiyacının ortadan kalkması ile senet bedelsiz hâle gelir. Temel borç ilişkisindeki bir edimin teminatı olarak düzenlenen kambiyo senetlerinde, teminat ettikleri husus gerçekleşinceye kadar geçici bedelsizlik, gerçekleşince kesin bedelsizlik söz konusudur. Eğer teminat ettikleri husus gerçekleşmez ise senette bedelsizlik ortadan kalkacaktır. Bu itibarla kambiyo senedinin teminat amacıyla düzenlenmesi hâlinde borçlu, senet lehtarın elindeyse (ciro görmemişse), teminatı talep etme şartlarının oluşmadığını (riskin gerçekleşmediğini) ya da alacaklının senedin teminatını oluşturduğu borç miktarını aşan bir talepte bulunduğunu kişisel def’î olarak öne sürebilir. Senet ciro edilmişse hamil senedin teminat senedi olduğunu biliyor ve borçlunun zararına hareket ediyorsa, anılan def’înin hamile karşı da öne sürülmesi mümkündür. Bir teminat senedinden söz edilebilmesi için ya senedi düzenleyen kişinin temel ilişkiden kaynaklanan ediminin (cezai şart öngörülen durumlar dışında) doğrudan doğruya belirli bir para borcunun ödenmesi olmaması yani paradan başka bir edim olması, ya da alacaklının uğrayacağı muhtemel zararları güvenceye bağlamak amacı ile senedi vermiş olması gerekir. Hemen belirtilmelidir ki, kambiyo senedinin üzerinde teminat kaydı var ise ancak neyin teminatı olduğu belirtilmemiş ise bu kayıt kambiyo senedinin mücerrettik vasfını ortadan kaldırmaz. Sadece teminat olduğuna dair eklenen bu kayda doktrinde mücerret teminat kaydı denilmektedir. Buna karşılık senet üzerinde asıl borç ilişkisine atıf yapan veya ödemeyi şarta bağlayan kayıtlar olması durumunda senedin mücerretlik vasfı ortadan kalkacağından böyle bir senede dayanılarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapılamaz. Başka bir deyişle kambiyo senedinin teminat senedi olduğunun senet metninden anlaşılması durumunda senedin mücerretlik vasfı ortadan kalkacağı için senet hükümsüzdür ve bu hükümsüzlük; borçlu tarafından, lehtara veya ciranta konumunda olan hamile karşı da ileri sürülebilir. Dolayısıyla senet metninden anlaşılan bu def’î mutlak def'î niteliğinde olup, üçüncü kişilere karşı da ileri sürülebilir.'' Yine Yargıtay HGK'nın 2022/12-707 Esas 2023/423Karar, 2021/12-995 Esas 2023/825 Karar sayılı kararı; ''Senet üzerinde asıl borç ilişkisine atıf yapan ve ödemeyi şarta bağlayan kayıtlar olması durumunda mücerretlik vasfı ortadan kalkacağından böyle bir senede dayanılarak kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapılamaz. Örneğin "hisse devrinin teminatıdır", "...ile imzalanan sözleşmenin teminatıdır", “eseri ... tarihinde tamamlayamamam hâlinde ödeyeceğim”, “inşaat bitiminde ödenecektir" şeklindeki kayıtlar. Bononun teminat senedi olduğu senet metninden anlaşılan bu gibi hâllerde bono kayıtsız (koşulsuz) borç vaadi içermediği için hükümsüzdür.'' şeklindedir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 702/2 hükmünce aval verenin teminat altına aldığı borç şekle ait noksandan başka bir nedenle geçersiz olsa da aval verenin taahhüdünün geçerli olduğu, bu nedenle aval veren davacının taahhüdünün geçerliliğini koruduğu düzenlenmiştir. Davacı takibe konu bonoyu aval sıfatıyla imzalamış olup Yargıtay 11 Hukuk Dairesinin 2022/7462 Esas 2023/789 Karar sayılı ilamında belirtildiği üzere senedin 17.09.2012 tarihli protokoldeki borcun ifa edilmemesi amacıyla verildiğine dair iddiası asıl borçlu tarafından lehdara karşı ileri sürülebilecek şahsi defi niteliğindedir. Davacının takibe konu senette avalist olup 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 702/2 hükmünce aval verenin teminat altına aldığı borç şekle ait noksandan başka bir nedenle geçersiz olsa da aval verenin taahhüdünün geçerli olmasına, 17.09.2012 tarihli protokolde belirtilen Kayseri 1. Noterliğini ... tarih ... sayılı 700.000 TL temlik borcunun ifa edilmemesi nedeniyle tanzim edilmiş olunmasına mahkemece aldırılan raporlarda protokol tarihi ile takip tarihi arasında temliknameye konu 700.000 TL'lik borcun ödendiğine dair kayıtlara rastlanmadığının dava tarihi itibariylede borcun bulunduğunun belirtilmiş olmasına göre mahkemece bu doğrultuda davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun görülmüştür. Açıklamalar ışığında; davacının yukarıda yazılı istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf talebinin 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 03/06/2025 tarih ve 2021/375 E - 2025/524 K sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gerekli olan 615,40 TL istinaf karar ve ilam harcı istinaf eden davacı tarafça peşin yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 361/1 uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 03/12/2025