TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KARAR SERDAR KAPTANOĞLU BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2019/2769) Karar Tarihi: 16/12/2020 Başvuru Numarası : 2019/2769 Karar Tarihi : 16/12/2020 İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan :Kadir ÖZKAYA Üyeler :Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCI Rıdvan GÜLEÇ Yıldız SEFERİNOĞLU Raportör Başvurucu Vekili: Selçuk KILIÇ : Serdar KAPTANOĞLU : Av. Nazlı Tuna EVKURAN I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, hukuk davasında delillerin değerlendirilmesinde ve h ukuk kurallarının u
TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMESİ İKİNCİ BÖLÜM KARAR SERDAR KAPTANOĞLU BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2019/2769) Karar Tarihi: 16/12/2020 Başvuru Numarası : 2019/2769 Karar Tarihi : 16/12/2020 İKİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan :Kadir ÖZKAYA Üyeler :Engin YILDIRIM Celal Mümtaz AKINCI Rıdvan GÜLEÇ Yıldız SEFERİNOĞLU Raportör Başvurucu Vekili: Selçuk KILIÇ : Serdar KAPTANOĞLU : Av. Nazlı Tuna EVKURAN I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, hukuk davasında delillerin değerlendirilmesinde ve h ukuk kurallarının uygulanmasında hata yapılarak adil olmayan karar verilmesi, kar arların gerekçesiz olması ve uzun yargılama nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiğ i iddiasına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜRECİ 2. Başvuru 14/1/2019 tarihinde yapılmıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön i ncelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. 4. Komisyonca başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafında n yapılmasına karar verilmiştir. 5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve es as incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir. 6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına (Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüş bildirmemiştir. III. OLAY VE OLGULAR 7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili ola ylar özetle şöyledir: Başvuru Numarası : 2019/2769 Karar Tarihi : 16/12/2020 8. Başvurucu tarafından, ortağı olduğu kooperatif inşaatı için f azladan ödemede bulunduğundan bahisle 27/4/2010 tarihinde İzmir 4. Asliye Ticar et Mahkemesinde (Mahkeme) alacak davası açılmıştır. Mahkemenin 11/10/2011 tarih li kararı ile davanın reddine hükmedilmiş, bu karara karşı yapılan temyiz başvurusu Y argıtay 23. Huku k Dairesince (Daire), davalı kooperatif hakkındaki davanın hangi gerekçeyle reddedildiğinin açıklanmadığı gerekçesiyle kabul edilerek Mahkeme kararının boz ulmasına 17/4/2012 tarihinde karar verilmiştir. 9. Bozma kararı üzerine Mahkeme dosyası ile ilgili kooperatif ta rafından başvurucuya karşı açılan alacak davası birleştirilmiştir. Birle ştirme kararından sonra alınan asıl ve ek bilirkişi raporları içeriğinde; başvurucuya tahsis e dilen konuta yönelik harcamaların 445.860,17 TL olduğu, buna karşılık 372.730 TL ödemede bulunuld uğu ve bu çerçevede başvurucunun kooperatife 73.130,17 TL imalat maliyetinden kayna klı borcunun bulunduğu belirtilmiştir. Mahkeme tarafından anılan tespitlerin değerlend irilmesi suretiyle ilgili kooperatifin başvurucudan 73.130,17 TL alacağının bulunduğuna h ükmedilmiş ve 18/12/2015 tarihinde başvurucu yönünden davanın reddine karar v erilmiştir. Söz konus u karar, Dairenin 18/12/2017 tarihli kararı ile onanmış ve kararı n düzeltilmesi istemi de Dairenin 15/11/2018 tarihli kararı ile reddedilmiştir. 10. Nihai karar 26/12/2018 tarihinde tebliğ edilmiş, başvurucu 1 4/1/2019 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuştur. IV. İNCELEME VE GEREKÇE11. Mahkemenin 16/12/2020 tarihinde yapmış olduğu toplantıda baş vuru incelenip gereği düşünüldü: A. Makul Sürede Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İdd ia 1. Başvurucunun İddiaları12. Başvurucu, bireysel başvuru konusu yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüşt ür. 2. Değerlendirmea. Kabul Edilebilirlik Yönünden13. Açıkça dayanaktan yoksun olmadığı ve kabul edilemezliğine ka rar verilmesini gerektirecek başka bir neden de bulunmadığı anlaşılan makul sür ede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddianın kabul edilebilir olduğuna kar ar verilmesi gerekir. b. Esas Yönünden14. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin yargılamanın süresi tespit edilirken sürenin başlangıç tarihi olarak davanın ikame edildiği tarih; sürenin sona erdiği tarih olarak -çoğu zaman icra aşamasını da kapsayacak şe kilde- yargılamanın sona erdiği tarih, yargılaması devam eden davalar yönünden ise Anaya sa Mahkemesinin makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin şikâyetle i lgili kararını verdiği tarih esas alınır ( Güher Ergun ve di ğerleri, B. No: 2012/13, 2/7/2013, 50-52). Başvuru Numarası : 2019/2769 Karar Tarihi : 16/12/2020 15. Medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili uyuşmazlıklara ilişkin ya rgılama süresinin makul olup olmadığı değerlendirilirken yargılamanın karmaşıklığ ı ve kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun yargılamanın süratle sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususl ar dikkate alınır ( Güher Ergun ve diğerleri , 41-45). 16. Anılan ilkeler ve Anayasa Mahkemesinin benzer başvurularda v erdiği kararlar dikkate alındığında somut olayda başvuru konusu davada 8 yıl 6 aylık yargılama süresinin makul olmadığı sonucuna varmak gerekir. 17. Açıklanan gerekçelerle Anayasa nın 36. maddesinde güvence al tına alınan makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine karar verilme si gerekir. B. Diğer İhlal İddiaları18. Başvurucu, delillerin değerlendirilmesi ve hukuk kurallarını n uygulanmasında hata yapılarak adil olmayan bir karar verilmesi ve temyiz merci i kararlarında gerekçe bulunmaması nedenleriyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiğ ini ileri sürmüştür. Başvurucunun belirtilen şikâyetleri yönünden açık bir ihlalin b ulunmadığı değerlendirildiğinden başvurunun bu kısmının diğer kabul edileb ilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekmektedir. C. 6216 Sayılı Kanun'un 50. Maddesi Yönünden 19. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun un 50. maddesinin ilgili kısmı şöyledir : (1) Esas inceleme sonunda, ba şvurucunun hakk ının ihlal edildi ğine ya da edilmediğine karar verilir. İhlal karar ı verilmesi hâlinde ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yap ılmas ı gerekenlere hükmedilir (2) Tespit edilen ihlal bir mahkeme karar ından kaynaklanm ışsa, ihlali ve sonuçlar ını ortadan kald ırmak için yeniden yarg ılama yapmak üzere dosya ilgili mahkemeye gönderilir. Yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmayan hâllerde ba şvurucu lehin e tazminata hükmedilebilir veya genel mahkemelerde dava aç ılmas ı yolu gösterilebilir. Yeniden yarg ılama yapmakla yükümlü mahkeme, Anayasa Mahkemesinin ihlal karar ında açıklad ığı ihlali ve sonuçlar ını ortadan kald ıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar verir. 20. Başvurucu, ihlalin tespiti ile yeniden yargılama yapılmasına karar verilmesi talebinde bulunmuştur. 21. Somut olayda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği sonucuna varılmıştır. 22. Başvurucu manevi tazminat talebinde bulunmadığından tazminat a hükmedilmesine gerek görülmemiştir. Başvuru Numarası : 2019/2769 Karar Tarihi : 16/12/2020 23. Dosyadaki belgelerden tespit edilen 364,60 TL harç ve 3.600 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 3.964,60 TL yargılama giderinin başvur ucuya ödenmesine karar verilmesi gerekir. V. HÜKÜM Açıklanan gerekçelerle;A. 1. Makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin i ddianın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA, 2. Diğer ihlal iddialarının aç ıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA, B. Anayasa nın 36. maddesinde güvence altına alınan makul sürede yargılanma hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE, C. 364,60 TL harç ve 3.600 TL vekâlet ücretinden oluşan toplam 3 .964,60 TL yargılama giderinin başvurucuya ÖDENMESİNE, D. Ödemenin, kararın tebliğini takiben başvurucunun Hazine ve Ma liye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmas ına, ödemede gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar ge çen süre için yasal FAİZ UYGULANMASINA, E. Kararın bir örneğinin bilgi için İzmir 4. Asliye Ticaret Mahk emesine (E.2012/337, K.2015/1019) GÖNDERİLMESİNE, F. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 16/12 /2020 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi. Başkan Üye Üye Kadir ÖZKAYA Engin YILDIR IM Celal Mümtaz AKINCI Üye Üye Rıdvan GÜLEÇ Yıldız SEFERİNOĞLU