TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR OĞUZ TAŞKIN BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2018/20944) Karar Tarihi: 8/2/2023 Başvuru Numaras ı: 2018/20944 Karar Tarihi : 8/2/2023 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Muammer TOPAL Yusuf Şevki HAKYEMEZ İrfan FİDAN Muhterem İNCE Raportör : Ömer MENC İK Başvurucu : Oğuz TAŞKIN I. BAŞVURUNUN ÖZET İ 1. Başvuru, ceza infaz kurumunda tutuklu olarak bulunan ba şvurucunun ücreti kendisince kar şılanarak kurum idaresi arac
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR OĞUZ TAŞKIN BAŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2018/20944) Karar Tarihi: 8/2/2023 Başvuru Numaras ı: 2018/20944 Karar Tarihi : 8/2/2023 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Muammer TOPAL Yusuf Şevki HAKYEMEZ İrfan FİDAN Muhterem İNCE Raportör : Ömer MENC İK Başvurucu : Oğuz TAŞKIN I. BAŞVURUNUN ÖZET İ 1. Başvuru, ceza infaz kurumunda tutuklu olarak bulunan ba şvurucunun ücreti kendisince kar şılanarak kurum idaresi arac ılığıyla süreli yay ın sat ın alma talebinin reddedilmesi nedeniyle ifade özgürlü ğünün; başvurucuya gelen veya ba şvurucu taraf ından gönderilen mektuplar ın Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi'ne kaydedilmesi nedeniyle özel hayata sayg ı hakk ı kapsam ındaki kişisel verilerin korunmas ını isteme hakk ı ile haberle şme özgürlüğünün ihlal edildi ği iddialar ına ilişkindir. Ba şvurucu, süresinde bireysel ba şvuruda bulunmuştur. Birinci Bölüm Üçüncü Komisyon taraf ından an ılan şikâyetler d ışındaki şikâyetlerin kabul edilemez oldu ğuna, bu şikâyetler yönünden ise ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına, ayr ıca adli yard ım talebinin kabulüne karar verilmi ştir. II. DEĞERLEND İRME A.İfade Özgürlü ğünün İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 2. Anayasa Mahkemesi, Recep Bekik ve di ğerleri ([GK], B. No: 2016/12936, 27/3/2019) karar ında olay ve olgular ı somut ba şvuru ile benzer nitelikte olan bir ba şvuruyu inceleyerek uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemi ştir. Bu çerçevede süreli yay ınlar ın ceza infaz kurumlar ındaki tutuklu ve hükümlülere teslim edilip edilmemesinde keyfîli ği engelleyecek, ayn ı hukuki durumda bulunanlara ayn ı uygulaman ın yap ılmas ını sağlayacak, açık, yol gösterici ve istikrarl ı idari uygulamalar ı garanti edecek bir mekanizman ın bulunmad ığı gerekçesiyle ifade özgürlü ğünün ihlal edildi ği sonucuna ula şılm ıştır. Her ne kadar Recep Bekik ve di ğerleri karar ından sonra 14/4/2020 tarihli ve 7242 say ılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfaz ı Hakk ında Kanun ile Baz ı Kanunlarda De ğişiklik Yap ılmas ına Dair Kanun ve buna ba ğlı düzenleyici i şlemler ile bir dizi önlemler al ınm ış ise de eldeki Başvuru Numaras ı: 2018/20944 Karar Tarihi : 8/2/2023 3başvurunun söz konusu yasal ve uygulamaya dönük de ğişiklikten önceki müdahalelere ili şkin olduğu anlaşılm ıştır. Bu sebeple eldeki ba şvuru yönünden an ılan kararda aç ıklanan ilkelerden ve ulaşılan sonuçtan ayr ılmay ı gerektiren bir durum bulunmamaktad ır. Bu do ğrultuda başvurucunun Anayasa'n ın 26. maddesinde güvence alt ına al ınan ifade özgürlü ğünün ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir. B. Özel Hayata Sayg ı Hakk ının ve Haberle şme Özgürlü ğünün İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 3. Anayasa Mahkemesi, olay ve olgular ı somut ba şvuru ile benzer nitelikte olan Ümit Karaduman (B. No: 2020/20874, 2/2/2022) karar ında uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemiştir. Bu çerçevede mahpusun mahrem bilgileri ile ki şisel verilerinin kay ıt, muhafaza ve kullan ımını içeren tedbirlerin kapsam ını, uygulanmas ını, idarenin takdir yetkisinin sınırlar ını düzenleyen ve keyfîli ğe karşı güvenceler içeren kurallar ın mevcut olmad ığı gerekçesiyle özel hayata sayg ı hakk ı kapsam ındaki kişisel verilerin korunmas ını isteme hakk ı ile haberle şme özgürlü ğünün ihlal edildi ği sonucuna ula şmıştır. Somut ba şvuruda, an ılan kararda aç ıklanan ilkelerden ve ula şılan sonuçtan ayr ılmay ı gerektiren bir durum bulunmamaktad ır. Bu do ğrultuda ba şvurucunun Anayasa'n ın 20. ve 22. maddelerinde güvence alt ına al ınan özel hayata sayg ı hakk ı ile haberle şme özgürlü ğünün ihlal edildi ğine karar verilmesi gerekir. 4. Öte yandan ba şvurucu; kendisine gelen veya kendisi taraf ından gönderilen mektuplar ın Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi'ne kaydedilmesi şikayeti ile ba ğlant ılı olarak eşitlik ilkesinin ve adil yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ğini ileri sürmü ş olup somut başvuruda, özel hayata sayg ı hakk ı ile haberle şme özgürlü ğünün ihlal edildi ği sonucuna ulaşıldığından bu şikâyetlerin ayr ıca değerlendirilmesine gerek görülmemi ştir. III. GİDERİM 5. Başvurucu, ihlalin tespiti ve 6.000.000 TL manevi tazminat talebinde bulunmuştur. 6. Başvuruda, özel hayata sayg ı hakk ı ile haberle şme özgürlü ğü yönünden tespit edilen hak ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmakta, ancak ifade özgürlü ğü yönünden tespit edilen hak ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmas ında hukuki yarar bulunmamaktad ır. Bu kapsamda karar ın gönderildi ği yarg ı mercilerince yap ılmas ı gereken i ş, yeniden yarg ılama işlemlerini ba şlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ula ştıran nedenleri gideren, ihlal karar ında belirtilen ilkelere uygun yeni bir karar vermektir ( Mehme t Doğan [GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018, 54-60; Aligül Alkaya ve di ğerleri (2) , B. No: 2016/12506, 7/11/2019, 53-60, 66; Kadri Enis Berbero ğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, 93-100). 7. Öte yandan özel hayata sayg ı hakk ı ile haberle şme özgürlü ğü yönünden ihlalin ve sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmas ının yeterli bir giderim sağlayacağı anlaşıldığından tazminat talebinin reddine ancak ifade özgürlü ğü yönünden eski hâle getirme kural ı çerçevesinde ihlalin sonuçlar ının bütünüyle ortadan kald ırılabilmesi için başvurucuya manevi zararlar ı karşılığında net 1.000 TL manevi tazminat ödenmesine kara r verilmesi gerekir. Başvuru Numaras ı: 2018/20944 Karar Tarihi : 8/2/2023 4IV. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. 1.İfade özgürlü ğünün ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın KABUL ED İLEBİLİR OLDUĞUNA, 2. Özel hayata sayg ı hakk ı ile haberle şme özgürlü ğünün ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın KABUL ED İLEBİLİR OLDUĞUNA, B. 1. Anayasa n ın 26. maddesinde güvence alt ına al ınan ifade özgürlü ğünün İHLAL ED İLDİĞİNE, 2. Anayasa n ın 20. ve 22. maddelerinde güvence alt ına al ınan özel hayata sayg ı hakk ı ile haberle şme özgürlü ğünün İHLAL ED İLDİĞİNE, C. Karar ın bir örne ğinin özel hayata sayg ı hakk ının ve haberle şme özgürlü ğünün ihlalinin sonuçlar ının ortadan kald ırılmas ı için yeniden yarg ılama yap ılmak üzere Osmaniye İnfaz Hâkimli ğine (E.2018/2454, K.2018/2632) GÖNDER İLMESİNE, D. Başvurucuya net 1.000 TL manevi tazminat ÖDENMES İNE, tazminata ili şkin diğer taleplerin REDD İNE, E. Ödemenin karar ın tebliğini takiben ba şvurucunun Hazine ve Maliye Bakanl ığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yap ılmas ına, ödemede gecikme olmas ı hâlinde bu sürenin sona erdi ği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal FA İZ UYGULANMASINA, F. Karar ın bir örne ğinin bilgi için Osmaniye İnfaz Hâkimli ği (E.2018/2461, K.2018/2517) ile Adalet Bakanl ığına GÖNDER İLMESİNE 8/2/2023 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.