Rekabet Kurumu Ba şkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2013-4-105 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 14-11/203 -87 Karar Tarihi : 20.03.2014 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Kenan TÜRK , Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ B. RAPORTÖRLER : Dr. Hakan BİLİR , Gülçin DERE C. BAŞVURUDA BULUNAN : Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği Temsilcisi: Av. Turgan Gürmen Mete Cad. 12/
Rekabet Kurumu Ba şkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2013-4-105 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 14-11/203 -87 Karar Tarihi : 20.03.2014 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI Üyeler : Kenan TÜRK , Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ B. RAPORTÖRLER : Dr. Hakan BİLİR , Gülçin DERE C. BAŞVURUDA BULUNAN : Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği Temsilcisi: Av. Turgan Gürmen Mete Cad. 12/7 Taksim / İstanbul D. HAKKINDA İNCELEME YAPILAN : Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Dumlupınar Bulvarı No:252 Eskişehir Yolu 9.Km 06530 Ankara (1) E. DOSYA KONUSU: Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği nezdinde kurulan Sigorta Eksperleri İcra Komitesinin 18.09.2013 tarihli toplantısında alınan karar ile Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi belirlemek suretiyle 4054 sayılı Kanun u ihlal ettiği iddiası. (2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle; Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği nezdinde kurulan Sigorta Eksperleri İcra Komitesinin 18.09.2013 tarihli toplantısında alınan karar ile Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi belirlemek suretiyle 4054 sayılı Kanun u ihlal ettiği iddia edilmiştir. (3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 4.12.2013 tarih ile intikal eden başvuru üzerine hazırlanan 13.12.2013 tarih ve 2013 -4-105/İİ sayılı İlk İnceleme Raporu 19.12.2013 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek, 13 -71/984 -M sayı ile önaraştırma yapılmasına k arar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme üzerine hazırlanan 1 0.3.2014 tarih ve 2013 -4-105/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara bağlanmıştır. (4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; önara ştırma konusuna ilişkin olarak Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) nezdinde kurulan Sigorta Eksperleri İcra Komitesi (SEİK) hakkında 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığı sonu cuna ulaşıldığı ifade edilm iştir. I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME (5) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili ürün pazarı sigorta ekspertiz hizmetleri pazarı , ilgili coğrafi pazar ise "Türkiye" olarak belirlenm iştir. (6) Kanun un 4. maddesinin birinci fıkrasında; Belirli bir mal veya hizmet piyasasında doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerini n bu tür karar ve eylemleri hukuka aykırı ve 14-11/203 -87 2/3 yasaktır. hükmüne yer verilmiştir. Anılan hüküm uyarınca, her bir teşebbüsün kendi ticari politikasını ve piyasadaki faaliyetlerini rakiplerinden bağımsız olarak belirlemesi gerekmektedir. (7) 4054 sayılı Kanun un 3. maddesinde teşebbüs; piyasada mal veya hizmet üreten, pazarlayan, satan gerçek ve tüzel kişilerle, bağımsız karar verebilen ve ekonomik bakımdan bir bütün teşkil eden birimler olarak, teşebbüs birliği ise; teşebbüslerin belirli amaçlara ulaşmak için olu şturduğu tüzel kişiliği haiz ya da tüzel kişiliği olmayan her türlü birlikler olarak tanımlanmıştır. Buna göre bir teşebbüsün varlığı için ekonomik faaliyet, bağımsız karar verebilme ve ekonomik bütünlük unsurlarının bir arada gerçekleşmesi gerekmektedir. 5684 sayılı Kanun da sigorta eksperi; sigorta konusu risklerin gerçekleşmesi sonucunda ortaya çıkan kayıp ve hasarların miktarını, nedenlerini ve niteliklerini belirleyen ve mutabakatlı kıymet tespiti, ön ekspertiz ve hasar gözetimi gibi işleri mutat mesle k olarak yapan tarafsız ve bağımsız kişi olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun un 22. maddesine göre, gerçek kişi sigorta eksperleri, sigorta eksperliğini mutat meslek halinde yapmak zorunda olup, bu faaliyetlerine devam ettikleri sürede esnaf veya tacir sıfat ıyla mesleğin niteliği ile bağdaşması mümkün olmayan başka bir işle uğraşamaz, sigorta acenteliği ve brokerlik faaliyetinde bulunamazlar. Tüzel kişi sigorta eksperleri ise münhasıran sigorta eksperliği konusunda faaliyet göstermek zorundadır. Açıklanan hük ümler çerçevesinde, ekspertiz ücreti karşılığında bağımsız olarak sigorta eksperliği hizmet sunan sigorta eksperlerinin 4054 sayılı Kanun anlamında teşebbüs olarak kabul edilmesi gerektiği d eğerlendirilmiştir . (8) Rekabet Kurulu nun 20.05.1999 tarih ve 99 -24/217-130 sayılı kararı ile 26.05.2011 tarih ve 11 -32/663 -206 sayılı kararlarında, TOBB un rekabet hukuku uygulamas ı açısından teşebbüs birli ği oldu ğu kabul edilmi ştir. TOBB nezdinde kurulan SEİK in üyeleri , levhaya kayıtlı sigorta eksperleri arasından seçil irken, TOBB yönetim kurulundan bir üye ile TOBB genel sekreteri veya görevlendireceği yardımcısı da SEİK e daimî üye olarak atanmaktadır. Bu çerçevede, dosyanın niteliği bakımından TOBB ve SEİK in birbirlerinden bağımsız düşünülmesi olanaklı görülmem iş ve Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi nin bir teşebbüs birliği kararı olduğu kanaatine ulaşılm ıştır. (9) Dosya mevcudunda yer alan açıklamalar çerçevesinde, inceleme konusu Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi nin herhangi bir mevzuatın vermiş oluğu görev ve yetkiden kaynaklanmayan ve doğrudan SEİK in kendi iradesi ve inisiyatifi ile meydana getirdiği bir teşebbüs birliği kararı olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Nitekim, inceleme konusu Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi ne ilişkin menfi tespit/muafiyet bildirimi Kurul un 26.02. 2014 tarih ve 14 -08/162 -71 sayılı toplantısında görüşülmüş ve SEİK tarafından hazırlanan Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi ne 4054 sayılı Kanun un 8. maddesi kapsamında menfi tespit belgesi verilemeyeceğine, söz konusu Tarife ye 4054 sayılı Kanun un 5. madde sinde sayılan şartları karşılamaması nedeniyle bireysel muafiyet tanınamayacağına, bununla birlikte bahse konu tarifenin henüz uygulamaya konulmadığı dikkate alınarak, bu aşamada 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına gerek olmadığ ına karar verilmiştir. (10) Bu hususlar çerçevesinde, Taban Ekspertiz Ücret Tarifesi nin 4054 sayılı Kanun un 4. maddesine aykırılık teşkil ettiği ve 4054 sayılı Kanun un 5. maddesinde öngörülen şartları sağlamadığı, bununla birlikte söz konusu Tarife ye ilişk in karar ve uygulamanın Rekabet Kurulu nun konuya ilişkin kararı sonuçlanıncaya kadar ertelenmiş olduğu dikkate alınarak dosya konusuna ilişkin olarak soruşturma açılmasına gerek olmadığı kanaatine varılmıştır. 14-11/203 -87 3/3 J. SONUÇ (11) Düzenlenen rapora ve incelenen dos ya kapsamına göre, 4054 sayılı Kanun un 41. maddesi uyarınca şikayetin reddi ile soruşturma açılmamasına OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.