TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR M.D. BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/24126) Karar Tarihi: 17/11/2021 Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 1BİRİNCİ BÖLÜM KARAR G İZLİLİK TALEB İ KABUL Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Muammer TOPALRecai AKYELSelahaddin MENTE Ş Raportör : Elif ÇELİKDEMİR ANKITCI Başvurucu : M.D. Vekili : Av. Nurali Ç İTİL I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru; kötü muameleye maruz kalma riski bulunan ülkeye s ınır d ış
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR M.D. BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2016/24126) Karar Tarihi: 17/11/2021 Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 1BİRİNCİ BÖLÜM KARAR G İZLİLİK TALEB İ KABUL Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Muammer TOPALRecai AKYELSelahaddin MENTE Ş Raportör : Elif ÇELİKDEMİR ANKITCI Başvurucu : M.D. Vekili : Av. Nurali Ç İTİL I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru; kötü muameleye maruz kalma riski bulunan ülkeye s ınır d ışı etme karar ı verilmesi nedeniyle kötü muamele yasa ğı ile aile hayat ına sayg ı hakk ının, bu karara karşı aç ılan davan ın reddedilmesi nedeniyle de adil yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ği iddialar ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 10/11/2016 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ştur. 4. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü nün (İçtüzük) 73. maddesi uyar ınca sınır d ışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmas ına karar verilmesini talep etmi ştir. 5. Komisyonlarca tedbir talebinin Bölüm taraf ından karara ba ğlanmas ı gerekli görüldüğünden İçtüzük'ün 73. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı uyar ınca başvurular ın kabu l edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. 6. Bölüm taraf ından İçtüzük'ün 73. maddesi uyar ınca s ınır d ışı işleminin tedbiren durdurulmas ına karar verilmi ştir. 7. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına gönderilmi ştir. III. OLAY VE OLGULAR 8. Başvuru formu ve ekleri ile Ulusal Yarg ı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) arac ılığıyla erişilen bilgi ve belgeler do ğrultusunda tespit edilen ilgili olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 29. Rusya Federasyonu vatanda şı olan başvurucu 9/4/2015 tarihinde Türkiye'ye giriş yapm ış, 17/6/2015 ile 17/6/2016 tarihleri aras ında geçerli olmak üzere İstanbul'da ikamet izni alm ıştır. Başvurucu hakk ında 16/10/2015 ve 17/10/2015 tarihinde G-87 (genel güvenlik), 25/11/2015 tarihinde Y-26 (yasa d ışı örgüt faaliyetleri) gerekçesine istinaden Türkiye'ye giri ş yasağı kayd ı konulmu ştur. 10. Başvurucu, yan ındaki yabanc ı uyruklu iki ki şiyle birlikte Hatay'da bulundu ğu 13/2/2016 tarihinde kolluk birimlerine haber verilmesi üzerine yakalanm ış ve sorgulanm ıştır. Başvurucunun Hatay'da bulunma sebebi hakk ında çelişkili ifadeler vermesi ve konaklayaca ğı yeri gösterememesinden dolay ı Suriye'deki çat ışma bölgeleriyle irtibatl ı olma ihtimali gözönüne al ınarak başvurucu şüpheli görülmü ş ve kolluk görevlilerince Hatay İl Göç İdaresi Müdürlüğüne teslim edilmi ştir. 11. Hatay Valili ğinin 13/2/2016 tarihli karar ıyla 4/4/2013 tarihli ve 6458 say ılı Yabanc ılar ve Uluslararas ı Koruma Kanunu'nun 54. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının (d) bendi (kamu güvenli ği aç ısından tehdit olu şturma) uyar ınca başvurucunun s ınır d ışı edilmesine ve 6 ay idari gözetim alt ına al ınmas ına karar verilmi ştir. Başvurucu s ıras ıyla Hatay, Erzurum/A şkale, Antalya, Adana, İstanbul/Kumkap ı, K ırklareli/Pehlivaköy, tekrar İstanbul/Kumkap ı Geri Gönderme Merkezlerinde tutulmu ştur. 12. Başvurucu, an ılan karar ın iptali istemiyle 2/5/2016 tarihinde Hatay İdare Mahkemesinde ( İdare Mahkemesi) dava açm ıştır. Başvurucu dava dilekçesinde s ınır d ışı etme karar ının hukuka ayk ırı olmas ının yan ı sıra Rus güvenlik güçlerinin bask ı ve tehditleri nedeniyle kendisinin 6458 say ılı Kanun'un 55. maddesi gere ği s ınır d ışı edilemeyecek şahıslardan oldu ğunu iddia etmi ştir. 13.İdare Mahkemesinin 9/9/2016 tarihli karar ıyla davan ın reddine karar verilmi ştir. Karar gerekçesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "Dava dosyas ında yer alan bilgi ve belgelerin de ğerlendirilmesinden; Rusya Federasyonu vatanda şı olan davac ının son olarak 09.04.2015 tarihinde yasal yollardan İstanbul Sabiha Gökçen Hava Liman ı'ndan Türkiye'ye giri ş yapt ığı, Genel Güvenlik (G-87) nedeniyle Türkiye'ye giri ş yasağı karar ı al ınmas ı üzerine Türkiye'de ikamet izninin 16.06.2016 tarihinde İnsan Ticareti Ma ğdurlar ını Koruma Dairesi Ba şkanl ığınca iptal edildiği, davac ı hakk ında önceki giri ş yasağı bilgileri incelendi ğinde, davac ının 25.11.2015 tarihli Yasa D ışı Örgüt Faaliyetleri (Y-26) nedeniyle yurda giri ş yasağı olduğu, ayr ıca davac ı hakk ında verilen 16.10.2015 ve 17.10.2015 tarihli Genel Güvenlik (G-87) nedeniyle '6 ay- 1 y ıl ikametli iken, 6 Ay Men' kararlar ının da oldu ğu dikkate al ındığında, söz konus u işlemin dayana ğı maddi ve hukuki olaylar ın gerçeğe uygun olarak i şlemin tesisini gerektirecek a ğırlıkta olduğu, idarenin kamu düzenini tehdit etti ğini belirtti ği olaylar ın ilgilinin s ınırdışı edilmesini hakl ı gösterecek nitelikte oldu ğu ve kamu yarar ı gözetilere k 6458 say ılı Kanun'un 54/1-d maddesi uyar ınca tesis edilen dava konusu i şlemde hukuka ayk ırılık bulunmad ığı sonucuna ula şılmıştır. Öte yandan, 6458 say ılı Kanun'un 55/1. maddesi uyar ınca 's ınır d ışı edilemeyece k yabanc ılar' yönünden davac ının durumu de ğerlendirildi ğinde ise, davac ının s ınır d ış edileceği ülkede ölüm cezas ına, işkenceye, insanl ık d ışı ya da onur k ırıcı ceza veya muameleye maruz kalaca ğı konusunda ciddi emare bulunmad ığından ve davac ının bu yöndeki iddialar ının soyut ve varsay ıma dayanan iddialar olmas ı nedeniyle, bu iddias ı var ılan sonucu de ğiştirecek nitelikte bulunmam ıştır." Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 314. Başvurucu 10/11/2016 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ş, başvurusuyla birlikte s ınır d ışı etme karar ının tedbiren durdurulmas ını talep etmi ştir. 15. Anayasa Mahkemesinin 10/11/2016 tarihli karar ıyla başvurucunun ya şam ına ya da maddi veya manevi bütünlü ğüne yönelik ciddi bir tehlike bulunup bulunmad ığının değerlendirilebilmesi için bilgi ve belgelere ihtiyaç duyuldu ğu, bununla birlikte ara ştırma sürecinde s ınır d ışı işleminin gerçekle ştirilmesi hâlinde ise telafisi imkâns ız sonuçlar ortaya çıkabileceği için ilgili bilgi ve belgeler topland ıktan sonra yeniden de ğerlendirilmek üzere başvurucunun ülkesine s ınır d ışı edilmesine dair i şleminin geçici olarak durdurulmas ına karar verilmiştir. 16. Anayasa Mahkemesince ba şvurucunun s ınır d ışı edilmesi hâlinde maruz kalacağını iddia etti ği kötü muamele iddialar ına ilişkin bilgi ve belge verilmesi için başvurucuya 27/1/2020 tarihinde iki haftal ık kesin süre verilmi ştir. 3/4/2020 tarihinde verilen cevapta, ba şvurucunun ülkesine gönderilmesi hâlinde kar şılaşacağı risklerin hâlen geçerli olduğu ancak verilen sürenin k ısal ığı nedeniyle bu risklerle ilgi bilgi ve belge sunma imkân ının olmad ığı ifade edilmi ş, ayr ıca 6/3/2017 tarihi itibar ıyla idari gözetim karar ının kald ırılarak başvurucunun serbest b ırak ıldığı beyan edilmi ştir. 17. Başvurucunun idari gözetimde tutulmas ı nedeniyle kötü muamele yasa ğı ile kişi hürriyeti ve güvenli ği hakk ına yönelik şikâyetlerini içeren 5/4/2017 tarihli ve 2017/19346 numaral ı bireysel ba şvurusu, ba şvurucunun serbest b ırak ılmas ı nedeniyle öncelikle tazminat yolunu tüketmesi gerekti ği gerekçesiyle Anayasa Mahkemesince 12/5/2020 tarihinde kabul edilemez bulunmu ştur. IV.İLGİLİ HUKUK 18.İlgili hukuk için bkz. A.A. ve A.A. [GK], B. No: 2015/3941, 1/3/2017, 28-38. V.İNCELEME VE GEREKÇE 19. Anayasa Mahkemesinin 17/11/2021 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gere ği düşünüldü: A. Adli Yard ım Talebi Yönünden 20. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) karar ında belirtilen ilkeler dikkate al ınarak geçimini önemli ölçüde güçle ştirmeksizi n yarg ılama giderlerini ödeme gücünden yoksun oldu ğu anlaşılan başvurucunun aç ıkça dayanaktan yoksun olmayan adli yard ım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir. B. Kötü Muamele Yasa ğı ile Aile Hayat ına Sayg ı Hakk ının İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 21. Başvurucu; Çerkez as ıllı olup Kafkasya'da do ğup büyüdü ğünü, Rusya'n ın bu bölgede insan haklar ı ihlalleri gerçekle ştirdiğini, bu nedenle ülkesine geri gönderildi ği takdirde hayat ının tehlike alt ında olaca ğını, kötü muamele görme riskiyle kar şı karşıya kalacağını, ayr ıca aile hayat ına sayg ı hakk ının da ihlal edilece ğini belirterek kötü muamel e yasağının, yaşam hakk ının, aile hayat ına sayg ı hakk ı ile kişi hürriyeti ve güvenli ği hakk ının Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 4ihlal edildi ğini iddia etmi ştir. Başvurucu ayr ıca kamuya aç ık belgelerde kimli ğinin gizli tutulmas ını talep etmi ştir. 22. Anayasa Mahkemesi olaylar ın başvurucu taraf ından yap ılan hukuki nitelendirmesi ile ba ğlı olmay ıp olay ve olgular ın hukuki tavsifini kendisi takdir eder ( Tahir Canan, B. No: 2012/969, 18/9/2013, 16). Ba şvurucunun iddialar ı kötü muamele yasa ğı ile aile hayat ına sayg ı hakk ı kapsam ında değerlendirilmi ştir. 23. Anayasa'da yabanc ılar ın ülkeye giri şleri, ülkede ikamet edi şleri ve ülkeden çıkar ılmalar ına ilişkin konularda herhangi bir düzenlemeye yer verilmemi ştir. Uluslararas ı hukukta da kabul edildi ği üzere bu husus, devletin egemenlik yetkisi kapsam ında kalmaktad ır. Dolay ısıyla devletin yabanc ılar ı ülkeye kabul etmede veya ülkeden s ınır d ışı etmede takdir yetkisinin bulundu ğu kuşkusuzdur. Ancak an ılan işlemlerin Anayasa'd a güvence alt ına al ınan temel hak ve özgürlüklere müdahale olu şturmas ı hâlinde bireysel başvuruya konu edilebilmesi mümkündür ( A.A. ve A.A., 54). 24. Anayasa'n ın 17. maddesinin birinci f ıkras ında yaşama hakk ının yan ında maddi ve manevi varl ığı koruma ve geli ştirme hakk ı da güvence alt ına al ınm ıştır. Ayn ı maddenin üçüncü f ıkras ında ise kimseye işkence ve eziyet yap ılamayaca ğı, kimsenin insan haysiyetiyl e bağdaşmayan cezaya veya muameleye tabi tutulamayaca ğı hükmüne yer verilmi ştir. Maddenin sistemati ğinden de anla şılacağı üzere birinci f ıkrada genel olarak güvence alt ına alınan bireyin maddi ve manevi varl ığı, üçüncü f ıkrada kötü muamelelere kar şı özel olara k korunmuştur (A.A. ve A.A. , 55). 25. An ılan maddede, devlete getirilen kötü muamelede bulunmama (negatif) yükümlülü ğünün herhangi bir istisnas ına yer verilmemi ştir. Temel hak ve özgürlükleri n savaş, seferberlik, s ıkıyönetim veya ola ğanüstü hâllerde kullan ılmas ının durdurulmas ına imkân veren Anayasa'n ın 15. maddesinde de maddi ve manevi varl ığın bütünlü ğüne dokunulamayaca ğı belirtilmi ştir. Bu durum, kötü muamele yasa ğının mutlak nitelikte olduğunun aç ık göstergesidir ( A.A. ve A.A. , 56). 26. Ancak bu yasakla korunan haklar ın gerçek anlamda güvence alt ına al ındığından bahsedilebilmesi için devletin kötü muamelede bulunmamas ı yeterli de ğildir. Devletin ayn ı zamanda bireyleri kendi görevlilerinin ve üçüncü ki şilerin kötü muamele olu şturabilecek eylemlerine kar şı da korumas ı gerekir ( A.A. ve A.A. , 57). 27. Nitekim Anayasa'n ın 5. maddesinde " insan ın maddi ve manevi varl ığının gelişmesi için gerekli şartlar ı haz ırlamaya çal ışmak" devletin temel amaç ve görevleri aras ında say ılm ıştır. Anayasa'n ın 5. ve 17. maddeleri birlikte de ğerlendirildi ğinde devleti n bireyi işkence ve kötü muamele yasa ğına karşı koruma (pozitif) yükümlülü ğünün de bulunduğu anlaşılmaktad ır (A.A. ve A.A. , 58). 28. Anayasa'n ın 5., 16. ve 17. maddeleri uluslararas ı hukuk ve özellikle de Türkiye'nin taraf oldu ğu Cenevre Sözle şmesi'nin ilgili hükümleri ile birlikte yorumland ığında devletin egemenlik yetkisi alan ında olup gönderildikleri ülkede kötü muameleye maruz kalabilecek yabanc ılar ın da maddi ve manevi varl ıklar ına yönelik risklere kar şı korunmalar ının devletin pozitif yükümlülükleri aras ında yer ald ığının kabulü gerekir ( A.A. ve A.A., 59). 29. An ılan pozitif yükümlülük kapsam ında s ınır d ışı edilecek ki şiye ülkesinde karşılaşabileceği risklere kar şı gerçek anlamda bir koruma sa ğlanabilmesi için bu ki şiye s ınır Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 5dışı karar ına karşı etkili bir karşı çıkma imkân ı tan ınmas ı gerekir. Aksi hâlde s ınır d ışı edildiğinde kötü muameleye maruz kalma riski alt ında olduğunu iddia eden ve bu iddias ını delillendirme konusunda devlete göre daha k ısıtlı imkânlara sahip olan yabanc ıya gerçek anlamda bir koruma sa ğlanabildiğinden bahsetmek mümkün olmayacakt ır (A.A. ve A.A. , 60). 30. Dolay ısıyla kötü muameleye kar şı koruma pozitif yükümlülü ğünün -an ılan yasağın korudu ğu haklar ın doğası gereği- hakk ında s ınır d ışı karar ı verilen bir yabanc ıya iddialar ını araştırtma ve bu karar ı adil bir şekilde inceletme imkân ı sağlayan usul güvencelerini de içerdi ği kuşkusuzdur ( A.A. ve A.A. , 61). 31. Bu çerçevede s ınır d ışı etme işlemi sonucunda yabanc ının gönderilece ği ülkede kötü muamele yasa ğının ihlal edilece ğinin iddia edilmesi hâlinde idari ve yarg ısal makamlar taraf ından söz konusu ülkede gerçek bir ihlal riskinin bulunup bulunmad ığı ayr ıntılı şekilde araştırılmal ıdır. An ılan usul güvencelerinin bir gere ği olarak idari makamlar taraf ından al ınan sınır d ışı kararlar ının bağıms ız bir yarg ı organ ı taraf ından denetlenmesi, bu denetim süresince sınır d ışı kararlar ının icra edilmemesi ve yarg ılama sürecine taraflar ın etkili kat ılımının sağlanmas ı gerekir ( A.A. ve A.A. , 62). 32. Ancak kötü muameleye kar şı koruma yükümlülü ğü, her s ınır d ışı işleminde yukar ıda belirtilen şekilde bir ara ştırma yap ılmas ını gerektirmez. Bu yükümlülü ğün ortaya çıkabilmesi için öncelikli olarak ba şvurucu taraf ından savunulabilir (araştırılabilir/tart ışılabilir/ ara ştırmaya de ğer/makul şüphe uyand ıran) bir iddia ortaya konulmal ı, bu kapsamda kötü muamele yasa ğının ihlal edilme riskine dair somut dayanakla r sunulmal ıdır. Başvurucu, geri gönderilece ği ülkede var oldu ğunu iddia etti ği kötü muamele riskinin ne oldu ğunu makul şekilde aç ıklamal ı; (varsa) bu iddiay ı destekleyen bilgi ve belgeleri sunmal ı; bu iddialar belirli bir ciddilik seviyesinde olmal ıdır (A.A. ve A.A. , 63). Başvurucunun somutla ştırma yapmadan söz edece ği ihlal olas ılıklar ı gerçek bir riskin varl ığını göstermekte yeterli olmayacakt ır. İhlal iddialar ının başvurucunun ki şisel olarak neden risk alt ında olduğuna ilişkin aç ıklamalar içermesi gerekmektedir. 33. Somut dosyada ba şvurucunun gerek Anayasa Mahkemesine yapt ığı bireysel başvuruda gerek idare mahkemelerinde aç ılan iptal davalar ında s ınır d ışı edilmesi hâlinde maruz kalaca ğını ileri sürdü ğü riske ili şkin somut ve ki şisel aç ıklamalarda bulunmad ığı, ülkesinin genel durumu d ışında kendisinin hangi özel durumunun risk olu şturduğuna ilişkin somutlaştırma yapmad ığı görülmü ştür. Sonuç olarak ba şvurucunun kötü muamele yasa ğının ihlaline ili şkin somut dayanak ortaya koyamad ığı ihlal iddialar ının savunulabilir nitelikte olmad ığı sonucuna ula şılm ıştır. 34. Belirtmek gerekir ki baz ı başvurucular ın menşe ülkelerinde siyasi istikrars ızlık veya iç kar ışıklık nedeniyle insan haklar ı ihlalleri ya şand ığı değerlendirilse dahi geri gönderilen ülkenin ko şullar ının kamu makamlar ı taraf ından resen ara ştırılmas ı gerektiğine ilişkin kural, ba şvurucular ın bu konuda aç ıklamada bulunma yükümlülü ğünü ortadan kald ırmamaktad ır (Yryskul Beishenaliev, B. No: 2016/7458, 20/4/2017, 51). Bunun yan ı sıra kural olarak bir ülkedeki insan haklar ı ihlalleri, siyasi istikrars ızlık veya iç kar ışıklık hâlleri tek ba şına an ılan ülkeye göndermelerin kötü muamele yasa ğını ihlal edece ği sonucuna varmak için yeterli de ğildir. 35. Öte yandan s ınır d ışı etme karar ı nedeniyle ailenin korunmas ı hakk ının ihlal edileceğini ileri süren ba şvurucu; ailesinden neden ayr ılmak zorunda kalaca ğını, diğer bir Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 6deyişle istedikleri takdirde kendileriyle birlikte ülkelerine dönebilecekleri anla şılan aile fertlerinin neden ülkelerine geri gidemeyeceklerini inand ırıcı bir izahla ortaya koyamad ığı görülmüştür ( Peri K ırık, B. No: 2015/19795, 9/1/2019, 26). Dolay ısıyla bu konudaki iddialar ının da savunulabilir nitelikte oldu ğunu söyleyebilmek mümkün gözükmemektedir. 36. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurucunun iddialar ının savunulabilir nitelikte olmad ığı anlaşıldığından başvurunun bu k ısm ının açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. C. Adil Yarg ılama Hakk ının İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 37. Başvurucu; s ınır d ışı etme karar ının iptali amac ıyla aç ılan davada savunm a dilekçesinin kendisine tebli ğ edilmedi ğini, İdare Mahkemesinin delilleri yanl ış değerlendirerek hatal ı sonuca ula ştığını, kamu güvenli ği aç ısından tehdit olu şturacağına ilişkin somut bilgi bulunmad ığını, dolay ısıyla idari i şlemin hukuka ayk ırı olduğunu belirterek adil yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. 38. Anayasa'n ın 148. maddesinin üçüncü f ıkras ının ilgili k ısm ı şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence alt ına al ınm ış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi kapsam ındaki herhangi birinin kamu gücü taraf ından, ihlal edildiği iddias ıyla Anayasa Mahkemesine ba şvurabilir. " 39. 30/3/2011 tarihli ve 6216 say ılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yarg ılama Usulleri Hakk ında Kanun un Bireysel ba şvuru hakk ı kenar ba şlıklı 45. maddesinin (1) numaral ı fıkras ı şöyledir: "Herkes, Anayasada güvence alt ına al ınm ış temel hak ve özgürlüklerinden, Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi ve buna ek Türkiye nin taraf oldu ğu protokoller kapsam ındaki herhangi birinin kamu gücü taraf ından, ihlal edildi ği iddias ıyla Anayasa Mahkemesine başvurabilir." 40. Anayasa n ın 148. maddesinin üçüncü f ıkras ı ile 6216 say ılı Kanun un 45. maddesinin (1) numaral ı fıkras ına göre bireysel ba şvurunun incelenebilmesi için kamu gücü taraf ından ihlal edildi ği iddia edilen hakk ın Anayasa da güvence alt ına al ınm ış olmas ının yan ı sıra Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi (Sözle şme) veya Türkiye nin taraf oldu ğu Sözleşme'ye ek protokoller kapsam ına da girmesi gerekir. Anayasa ve Sözle şme nin orta k koruma alan ı d ışında kalan hak ihlali iddias ını içeren ba şvurular bireysel ba şvurunun kapsam ında değildir ( Onurhan Solmaz , B. No: 2012/1049, 26/3/2013, 18). 41. Devletin yabanc ılar ı ülkeye kabul etmekte veya s ınır d ışı etmekte takdir yetkisinin bulundu ğu ancak an ılan işlemlerin Anayasa'da güvence alt ına al ınan temel hak ve özgürlüklere müdahale olu şturmas ı hâlinde bireysel ba şvuruya konu edilebilece ğine yukar ıda (bkz. 23) de ğinilmiştir. 42. Öte yandan Avrupa İnsan Haklar ı Mahkemesi taraf ından yabanc ılar ın ülkeye girişine, ülkede kal ışına veya ülkeden ç ıkar ılmas ına ilişkin işlemlerin Sözle şme'nin 6. maddesi kapsam ında kalmad ığı kabul edilmektedir. Bir ba şka ifadeyle söz konusu i şlemlere ilişkin davalar medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili görülmemektedir ( Aıgul Mavl ıanova , B. No: 2016/6293, 9/11/2017, 27). Dolay ısıyla s ınır d ışı etme i şlemini konu alan Başvuru Numaras ı: 2016/24126 Karar Tarihi : 17/11/2021 7uyuşmazl ıklar ı içeren yarg ılamalar ın Anayasa'n ın 36. ve Sözle şme'nin 6. maddesinde güvence at ına al ınan adil yarg ılama hakk ının ortak koruma alan ı kapsam ında kalmad ığının kabulü gerekir ( Aıgul Mavl ıanova , 28). 43. Başvuru konusu olayda yukar ıda da belirtildi ği üzere ba şvurucunun adil yarg ılanma hakk ına ilişkin iddialar ının konusunun Anayasa ve Sözle şme'nin ortak korum a alan ı dışında kald ığı anlaşılm ıştır. 44. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun di ğer kabul edilebilirlik şartlar ı yönünden incelenmeksizin konu bak ımından yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna kara r verilmesi gerekir. VI. HÜKÜMAç ıklanan gerekçelerle; A. Adli yard ım talebinin KABULÜNE, B. Kamuya aç ık belgelerde ba şvurucunun kimli ğinin gizli tutulmas ı talebinin KABULÜNE, C. 1. Kötü muamele yasa ğı ile aile hayat ına sayg ı hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddias ının açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, 2. Adil yarg ılanma hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın konu bak ımından yetkisizlik nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, D. Başvurucu hakk ındaki s ınır d ışı etme i şlemine ili şkin tedbir karar ının SONLANDIRILMASINA, E. Karar ın bir örne ğinin bilgi için İçişleri Bakanl ığı Göç İdaresi Gene l Müdürlüğüne GÖNDER İLMESİNE, F. 12/1/2011 tarihli ve 6100 say ılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu nun 339. maddesinin (2) numaral ı fıkras ı uyar ınca tahsil edilmesi ma ğduriyetine neden olaca ğından adli yard ım talebi kabul edilen ba şvurucunun yarg ılama giderlerini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 17/11/2021 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Ba şkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Üye Üye Recai AKYEL Selahaddin MENTE Ş