TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMESİ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR RITA SHILAIMON PETROS PETROS BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2017/33346) Karar Tarihi: 28/1/2021 Başvuru Numarası : 2017/33346 Karar Tarihi : 28/1/2021 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Recai AKYEL Selahaddin MENTEŞ Raportör : Gizem Ceren DEMİR KOŞAR Başvurucu : Rıta Shılaımon Petros PETROS Vekili : Av. Fırat CEBECİ I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru; öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma
TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASA MAHKEMESİ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR RITA SHILAIMON PETROS PETROS BAŞVURUSU (Başvuru Numarası: 2017/33346) Karar Tarihi: 28/1/2021 Başvuru Numarası : 2017/33346 Karar Tarihi : 28/1/2021 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Recai AKYEL Selahaddin MENTEŞ Raportör : Gizem Ceren DEMİR KOŞAR Başvurucu : Rıta Shılaımon Petros PETROS Vekili : Av. Fırat CEBECİ I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru; öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma riski bulu nan ülkeye sınır dışı etme kararı alınması nedeniyle yaşam hakkı ile kötü muamele yasağının, temyiz yolu açık olarak verilen karara karşı yapılan temyiz isteminin incelenmeksizin reddi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiği iddiasına il işkindir. II. BAŞVURU SÜRECİ 2. Başvuru 5/9/2017 tarihinde yapılmıştır.3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön i ncelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur. 4. Birinci Bölüm Birinci Komisyonunca başvurunun kabul edilebili rlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir. III. OLAY VE OLGULAR 5. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili ola ylar özetle şöyledir: 6. Başvurucu, Irak vatandaşıdır. 7. Başvurucu, 2014 yılında ailesiyle birlikte yasal yollardan Tü rkiye'ye giriş yapmıştır. Başvuru Numarası : 2017/33346 Karar Tarihi : 28/1/2021 38. Başvurucu uluslararası koruma başvurusunda bulunmuş; uluslara rası koruma başvurusu sahibi olarak Karaman'da mecburi ikamete tabi tutulmu ştur. Başvurucunun yasal süresi içinde Karaman'a giderek müracaatta bulunmaması üzerine 13/11/2015 tarihinde uluslararası koruma başvurusunun geri çekilmiş sayılmasına kara r verilmiş, başvurucu hakkında sınır dışı kararı alınmıştır. 9. Başvurucu, sınır dışı kararına karşı Konya 1. İdare Mahkemesi nde dav a açmıştır. Anılan davada 11/2/2016 tarihinde dilekçe ret kararı verilmiştir. 25/3/2016 tarihinde davanın yenilenmesine ilişkin başvurunun otuz günlük süre geçti kten sonra yapılmış olduğu gerekçesiyle temyiz yolu açık olmak üzere davanın süre aşımı yö nünden reddine karar verilmiştir. Başvurucu anılan karara karşı yaptığı temyiz istem i kararın kesin nitelikte olduğu gerekçesiyle incelenmeksizin 15/3/2017 tarihinde reddedilmiştir . 10. İdare mahkemesince verilen kararın kesin nitelikte olması ne deniyle hukuken inceleme imkânı bulunmadığı gerekçesiyle temyiz isteminin incel enmeksizin reddine kara r verildiği ve sınır dışı kararının kesinleştiği hususu 6/6/2017 tarihinde tercüman eşliğinde başvurucuya bildirilmiş ve başvurucunun anladığını beyan etmesi üzerine tebligat belgesi tanzim edilerek imzalatılmıştır. 11. Başvurucu 5/9/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunmuş, te bliğ edilen evrakın hukuki sonuçlarını anlayamadığını belirterek süre yönün den mazeret bildiriminde bulunmuştur. IV. İNCELEME VE GEREKÇE 12. Mahkemenin 28/1/2021 tarihinde yapmış olduğu toplantıda başv uru incelenip gereği düşünüldü: A. Adli Yardım Talebi Yönünden 13. Anayasa Mahkemesinin Mehmet Şerif Ay (B. No: 2012/1181, 17/9/2013) kararında belirtilen ilkeler dikkate alınarak geçimini önemli ö lçüde güçleştirmeksizi n yargılama giderlerini ödeme gücünden yoksun olduğu anlaşılan ba şvurucunun açıkç a dayanaktan yoksun olmayan adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesi gerekir. B. Kabul Edilebilirlik Yönünden 14. Başvurucu; Irak'ta yaşadıkları sırada Hristiyanlık dinine me nsup oldukları için IŞİD tarafından ülkeyi terk etmeleri ve din değiştirmeleri yönü nde tehdit edildiklerini, bu nedenle ülkelerini terk ettiklerini, ülkelerine geri gönderilme leri hâlinde yaşamlarının tehlikeye gireceğini ve kötü muameleye maruz kalabileceklerini ileri sürmüştür. Başvurucu bunun yanı sıra temyiz yolu açık olarak verilen karara karşı ya ptığı temyiz isteminin esastan incelenmemesi nedeniyle mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğ ini de belirtmiştir. 15. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kurulu şu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun un 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün (İçtüzük) 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası gere ği bireysel başvurunun başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu öngörülmemiş ise i hlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir. Başvuru Numarası : 2017/33346 Karar Tarihi : 28/1/2021 416. Bununla beraber İçtüzük ün 64. maddesinin (2) numaralı fıkra sı uyarınca mücbir sebep veya ağır hastalık gibi hakl ı mazeret nedeniyle otuz gün içinde başvuru yapılamadığı takdirde bu durumu delillendiren belgeler ile birl ikte mazeretin kalktığı tarihten itibaren on beş gün içinde de bireysel başvuru yapma imkânı bul unmaktadır. 17. Anayasa Mahkemesi, 6216 sayılı Kanun'un 47. maddesinin (5) n umaralı fıkrası ile İçtüzük'ün 64. maddesinin (2) numaralı fıkrası gereği mücbi r sebep veya ağır hastalık gibi haklı mazeret hâllerinin olup olmadığını olayın özelliklerini dikkate alarak değerlendirmektedir ( Yasin Yaman , B. No: 2012/1075, 12/2/2013, 21). 18. Somut olayda, nihai kararın 6/6/2017 tarihinde tercüman eşli ğinde başvurucuy a bildirildiği sabittir. Başvurucu bu kararın hukuki sonuçlarını anlayamadığı gerekçesiyle süresinde başvuru yapamadığını ileri sürmekte ise de anılan hus usun haklı mazeret olarak değerlendirilmesi mümkün değildir. Başvuru tebliğ tarihinden it ibaren otuz günlük süre geçtikten sonra 5/9/2017 tarihinde yapılmıştır. 19. Açıklanan gerekçelerle başvurunun diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin süre aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir. V. HÜKÜM Açıklanan gerekçelerle;A. Adli yardım talebinin KABULÜNE, B. Başvurunun süre aşımı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA, C. Sınır dışı etme işlemine ilişkin tedbir kararının SONLANDIRIL MASINA, D. Kararın bir örneğinin İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel Mü dürlüğüne GÖNDERİLMESİNE, E. 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu nu n 339. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca tahsil edilmesi mağdur iyetine neden olacağından adli yardım talebi kabul edilen başvurucunun yargılama giderler ini ödemekten TAMAMEN MUAF TUTULMASINA 28/1/2021 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi . Başkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Hicabi DURSUN Muammer TOPAL Üye Üye Recai AKYEL Selahaddin MENTEŞ