TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR AYFER ATALAY BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2017/34828) Karar Tarihi: 3/6/2020 Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Burhan ÜSTÜN Hicabi DURSUNMuammer TOPALYusuf Şevki HAKYEMEZ Raportör : Fatma Burcu NACAR YÜCE Başvurucu : Ayfer ATALAY Vekili : Av. An ıl BARLAS I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, ola ğanüstü hâl kanun hükmünde kararnamesi kapsam ında kapat ılan vakf
TÜRKİYE CUMHUR İYETİ ANAYASA MAHKEMES İ BİRİNCİ BÖLÜM KARAR AYFER ATALAY BA ŞVURUSU (Başvuru Numaras ı: 2017/34828) Karar Tarihi: 3/6/2020 Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 2BİRİNCİ BÖLÜM KARAR Başkan : Hasan Tahsin GÖKCAN Üyeler : Burhan ÜSTÜN Hicabi DURSUNMuammer TOPALYusuf Şevki HAKYEMEZ Raportör : Fatma Burcu NACAR YÜCE Başvurucu : Ayfer ATALAY Vekili : Av. An ıl BARLAS I. BAŞVURUNUN KONUSU 1. Başvuru, ola ğanüstü hâl kanun hükmünde kararnamesi kapsam ında kapat ılan vakfa ait ta şınmazla ilgili olarak Vak ıflar Genel Müdürlü ğüne karşı aç ılan davan ın dava şart ı yokluğu nedeniyle reddedilmesi dolay ısıyla mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkindir. II. BAŞVURU SÜREC İ 2. Başvuru 15/9/2017 tarihinde yap ılm ıştır. 3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yap ılan ön incelemesinden sonra Komisyona sunulmu ş tur. 4. Komisyonca ba şvurunun kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm taraf ından yap ılmas ına karar verilmi ştir. 5. Bölüm Ba şkan ı taraf ından başvurunun kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin birlikte yap ılmas ına karar verilmi ştir. 6. Başvuru belgelerinin bir örne ği bilgi için Adalet Bakanl ığına (Bakanl ık) gönderilmi ştir. Bakanl ık görüşünü bildirmi ştir. 7. Başvurucu Bakanl ığın görüşüne karşı beyanda bulunmam ıştır. III. OLAY VE OLGULAR8. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildi ği şekliyle olaylar özetle şöyledir: Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 39. Türkiye 15 Temmuz 2016 gecesi silahl ı bir darbe te şebbüsüyle kar şı karşıya kalm ış ve Bakanlar Kurulu taraf ından ülke genelinde 21/7/2016 tarihinden itibaren doksan gün süreyle ola ğanüstü hâl (OHAL) ilan edilmesine karar verilmi ştir. OHAL 19/7/2018 tarihinde son bulmu ştur. Darbe te şebbüsüne ili şkin süreç, OHAL ilan ı, OHAL döneminin gerektirdi ği tedbirlere ili şkin detayl ı aç ıklamalar Anayasa Mahkemesinin Ayd ın Yavuz ve diğerleri ([GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017, 12-20, 47-66) karar ında yer almaktad ır. 10. Bu kapsamda Cumhurba şkan ı başkanl ığında toplanan Bakanlar Kurulunca 22/7/2016 tarihinde kararla ştırılan 22/7/2016 tarihli ve 667 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Al ınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname (KHK) 23/7/2016 tarihli ve 29779 say ılı Resmî Gazete de yay ımlanarak yürürlü ğe girmiştir. An ılan KHK ile mill î güvenliğe tehdit olu şturduğu tespit edilen FETÖ/PDY'ye aidiyeti, iltisak ı veya bu örgütle irtibat ı belirlenen vak ıflar da kapat ılm ıştır. 11. Başvurucu 7/6/2007 tarihinden önceki süreçte İstanbul ili Küçükçekmece ilçesinde yer alan ta şınmazda bulunan ba ğıms ız bölümün malikidir. Binan ın y ıkılarak yeniden in şası gündeme geldi ğinde tapu kay ıtlar ında an ılan bağıms ız bölümün Vak ıflar Genel Müdürlü ğü ad ına tescil edildi ğini, öncesinde ise ta şınmaz ın 7/6/2007 tarihinde Merve Eğitim ve Kültür Vakf ına hibe edilmi ş olduğunu öğrendiğini belirtmi ştir. Başvurucu, kat ıldığı dinî toplant ılarda ismini A. olarak bildi ği bir kad ının fakir fukaraya yard ımda bulunmak amac ıyla tapuda kendisine imza att ırdığını ancak bunu ba ğış iradesi ile yapmad ığını ifade etmi ştir. Başvurucu; lehine devir yap ılan Merve E ğitim ve Kültür Vakf ının 667 say ılı KHK'n ın 2. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının (c) bendi uyar ınca kapat ıldığını, tapu işlemleri s ıras ında dinî duygular ının sömürülerek iradesinin zay ıflat ıldığını, yap ılan işlemin bağışlama niteli ğinde oldu ğunu sonradan ö ğrendiğini belirterek ba ğıştan rücu hukuki nedenine dayal ı olarak 12/6/2017 tarihinde tapu iptali ve tescili davas ı açm ıştır. 12. Küçükçekmece 5. Asliye Hukuk Mahkemesi (Mahkeme) 27/7/2017 tarihli karar ında, dava şart ı yokluğu nedeniyle davan ın kesin olarak reddine karar vermi ştir. Karar ın gerekçesinde; 3/10/2016 tarihli ve 675 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Baz ı Tedbirle r Alınmas ı Hakk ında KHK'n ın 16. maddesinin (3) numaral ı fıkras ında, kapat ılan kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve da ğıtım kanal ıyla bunlar ın sahibi gerçek veya tüzel ki şiler veya kapat ılma ya da resen terkin üzerine Maliye Bakanl ığı ile Vak ıflar Genel Müdürlü ğü aleyhine 17/8/2016 tarihi dâhil bu tarihten sonra aç ılan davalar ile icra ve iflas takipleri hakk ında 15/8/2016 tarihli ve 670 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Alınmas ı Gereken Tedbirler Hakk ında KHK'n ın 5. maddesi gere ğince dava veya takip şart ının bulunmamas ı nedeniyle davan ın reddine veya takibin dü şmesine karar verilece ğinin hükme ba ğland ığı belirtilmi ştir. Somut davan ın 675 say ılı KHK'n ın yürürlük tarihinden sonra 12/6/2017 tarihinde aç ıldığı, çekişmeli taşınmaz ın bağışland ığı Vakf ın KHK ile kapat ılan vak ıflardan oldu ğu, bu sebeple an ılan Vakf ın taraf oldu ğu işlemler dolay ısıyla aç ılan davalara ilişkin olarak KHK'n ın 16. maddesindeki düzenleme kar şısında davan ın dava şart ı yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesi gerekti ği ifade edilmi ştir. 13. Başvurucunun istinaf talebi Mahkemenin 7/9/2017 tarihli ek karar ı ile kanun yolu aç ık olmak üzere reddedilmi ştir. 14. Mahkemenin gerekçeli karar ı 18/8//2017 tarihinde ba şvurucuya tebli ğ edilmiştir. Başvurucu 15/9/2017 tarihinde bireysel ba şvuruda bulunmu ştur. Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 4IV.İLGİLİ HUKUK A. Ulusal Hukuk 1. Kanun Hükümleri 15. 667 say ılı KHK'n ın "Kapat ılan kurum ve kurulu şlara ilişkin tedbirler" kenar başlıklı 2. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "(1) Milli güvenli ğe tehdit olu şturduğu tespit edilen Fethullahç ı Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisak ı veya irtibat ı belirlenen; ... c) Ekli (III) say ılı listede yer alan vak ıf ve dernekler ile bunlar ın iktisadi i şletmeleri, ...(2) Kapat ılan vak ıflar ın her türlü ta şınır ve taşınmazlar ı ile her türlü mal varl ığı , alacak ve haklar ı, belge ve evrak ı Vak ıflar Genel Müdürlü ğüne bedelsiz olarak devredilmi ş say ılır. Kapat ılan vak ıf yüksekö ğretim kurumlar ının sağlık uygulama ve ara ştırma merkezleri ve kapat ılan diğer kurum ve kurulu şlara ait olan ta şınırlar ile her türlü ma l varl ığı, alacak ve haklar, belge ve evrak Hazineye bedelsiz olarak devredilmi ş say ılır, bunlara ait ta şınmazlar tapuda resen Hazine ad ına, her türlü k ısıtlama ve ta şınmaz yükünden ari olarak tescil edilir. Birinci f ıkrada say ılanlar ın her türlü borçlar ından dolay ı hiçbir şekilde Hazineden bir hak ve talepte bulunulamaz. Devire ili şkin işlemler ilgili tüm kurumlardan gerekli yard ımı almak suretiyle ilgisine göre Maliye Bakanl ığı veya Vak ıflar Genel Müdürlü ğü taraf ından yerine getirilir. ..." 16. 670 say ılı KHK'n ın "Devir işlemlerine ili şkin tedbirler" kenar ba şlıklı 5. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "(1) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 say ılı Bakanlar Kurulu Karar ıyla ülke genelind e ilan edilen ola ğanüstü hal kapsam ında yürürlü ğe konulan Kanun Hükmünde Kararnameler gereğince kapat ılan ve Vak ıflar Genel Müdürlü ğüne veya Hazineye devredilen kurum, kuruluş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve da ğıtım kanallar ının her türlü taşınır, taşınmaz, malvarl ığı, alacak ve haklar ı ile belge ve evraklar ının (devral ınan varl ık); her türlü tespit i şlemini yapmaya, kapsam ını belirlemeye, idare etmeye, avans dahil he r türlü alacak, senet, çek ve di ğer k ıymetli evraka ili şkin olarak dava ve icra takibi ile di ğer her türlü i şlemi yapmaya, devral ınan varl ıklarla ilgili olup kanaat getirici defter, kay ıt ve belgelerle tevsik edilen borç ve yükümlülükleri tespite ve hiçbir şekilde devral ınan varl ıklar ın değerini geçmemesi, ek mali külfet getirmemesi, kefaletten do ğmamas ı ve Fethullahç ı Terör Örgütü (FETÖ/PDY) ne aidiyeti, iltisak ı veya irtibat ı olmayan ki şilerle gerçek mal veya hizmet ili şkisine dayanmas ı şart ıyla bu varl ıklar ın değerlendirilmesi suretiyle bunlar ı uygun bir takvim dahilinde ödemeye, kapat ılan kurum ve kurulu şlar ın taahhüt ve garanti etti ği ancak vermedi ği mal ve hizmet bedellerinin ödemesini durdurmay a veya ödemeye, tahsili mümkün olmad ığı anlaşılan veya tahsilinde ve takibinde yarar bulunmayan hak ve alacaklar ile taahhüt ve garantilerin tahsilinden vazgeçmeye, her türl ü sulh işlemini yapmaya, devral ınan varl ıklarla ilişkili kredi veya gerçek bir mal veya hizme t ilişkisine dayanan borçlar nedeniyle konulmu ş ve daha önce kald ırılmış takyidatlar ı kredinin veya borcun ödenebilmesini sa ğlamak amac ıyla kald ırıldığı andaki ko şullarl a Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 5tekrar koydurmaya ve ihyaya, menkul rehinleri dikkate almaya, devral ınan varl ıklara konulan takyidatlar ın s ınırlar ını belirlemeye ve kald ırmaya, finansal kiralama dahil sözleşmelerin feshine veya devam ına karar vermeye, devral ınan varl ıklar ın idaresi, değerlendirilmesi, elden ç ıkar ılmas ı için gerekli her türlü tedbiri almaya, gerekti ğinde devral ınan varl ıklar ın tasfiyesi veya sat ışı amac ıyla uygun görülen kamu kurum ve kuruluşlar ına devretmeye, devir kapsam ında olmad ığı belirlenen varl ıklar ı iadeye, kapat ılanlar ın gerçek ki şiye ait olmas ı halinde devral ınacak varl ıklar ın kapsam ını belirlemeye, tereddütleri gidermeye, uygulamalar ı yönlendirmeye, bütün bu i şlemleri yapmak amac ıyla usul ve esaslar ı belirlemeye, vak ıflar yönünden Vak ıflar Genel Müdürlüğü, diğerleri yönünden Maliye Bakanl ığı yetkilidir. ... (3) Kapat ılan kurum, kurulu ş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi v e dağıtım kanallar ının bağlı olduklar ı şirketlerin faaliyetleri sonland ırılarak ticari sicil kay ıtlar ı resen terkin edilir. Bunlar ın devral ınan varl ıklar ı dışındaki varl ıklar ı da Hazineye bedelsiz devredilmi ş say ılır. Bu durumda şirketlere daha önce atanm ış kayy ımlar tasfiy e memuru olarak görevlendirilebilir veya bu şirketlere tasfiye memuru atanabilir. Bu fıkran ın uygulanmas ına ilişkin usul ve esaslar ı belirlemeye ve birinci f ıkrada yer alan hususlar ı bu şekilde devral ınan varl ıklar için de uygulamaya Maliye Bakanl ığı yetkilidir. (4) Birinci f ıkra kapsam ında tespite konu edilebilecek borç ve yükümlülüklere ili şkin olarak hak iddias ında bulunanlarca bu maddenin yürürlü ğe girdiği tarihten itibaren altm ış günlük hak dü şürücü süre içerisinde ilgili idaresine kanaat getirici defter, kay ıt ve belgelerle müracaat edilir. Bu maddenin yürürlü ğe girdiği tarihten sonra yap ılacak kapatma i şlemlerinde ise altm ış günlük süre kapatma tarihinden itibaren ba şlar. ...'' 17. 675 say ılı KHK'n ın "Dava ve takip usulü" kenar başlıklı 16. maddesinin ilgili kısm ı şöyledir: "(1) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 say ılı Bakanlar Kurulu Karar ıyla ülke genelind e ilan edilen ola ğanüstü hal kapsam ında yürürlü ğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapat ılan kurum, kurulu ş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve dağıtım kanallar ı ile bunlar ın sahibi gerçek veya tüzel ki şiler aleyhine 17/8/2016 tarihinde n önce aç ılan davalar ile bu kapsamda Hazine ile Vak ıflar Genel Müdürlü ğüne husumet yöneltilen davalarda mahkemelerce, 15/8/2016 tarihli ve 670 say ılı Olağanüstü Hal Kapsam ında Al ınmas ı Gereken Tedbirler Hakk ında Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesi uyar ınca dava şart ı yokluğu nedeniyle red karar ı verilir. Bu kararlar duru şma günü beklenmeksizin dosya üzerinden kesin olarak verilir ve davac ılara resen tebli ğ edilir. Taraflar ın yapt ığı yarg ılama giderleri kendi üzerlerinde b ırak ılır. (2) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 say ılı Bakanlar Kurulu Karar ıyla ülke genelinde ilan edilen ola ğanüstü hal kapsam ında yürürlü ğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapat ılan kurum, kurulu ş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve dağıtım kanallar ı ile bunlar ın sahibi gerçek veya tüzel ki şiler aleyhine 17/8/2016 tarihinde n önce başlat ılan icra ve iflas takipleri ile bu kapsamda Hazine ile Vak ıflar Gene l Müdürlüğüne husumet yöneltilen takipler hakk ında icra müdürlüklerince, 670 say ılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesi uyar ınca düşme karar ı verilir. Bu kararlar dosya üzerinden kesin olarak verilir ve takip alacakl ısına resen tebli ğ edilir. Taraflar ın yapt ığı takip giderleri kendi üzerlerinde b ırak ılır. Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 6(3) 20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 say ılı Bakanlar Kurulu Karar ıyla ülke genelinde ilan edilen ola ğanüstü hal kapsam ında yürürlü ğe konulan kanun hükmünde kararnameler gereğince kapat ılan kurum, kurulu ş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve dağıtım kanallar ı ile bunlar ın sahibi gerçek veya tüzel ki şiler veya kapat ılma ya da resen terkin üzerine Maliye Bakanl ığı ile Vak ıflar Genel Müdürlü ğü aleyhine 17/8/2016 tarihi dahil bu tarihten sonra aç ılan davalar ile icra ve iflas takipleri hakk ında 670 say ılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesi gere ğince dava veya takip şart ının bulunmamas ı nedeniyle davan ın reddine veya takibin dü şmesine karar verilir. (4) Birinci ve ikinci f ıkralar uyar ınca verilen kararlarda davac ı veya alacakl ının 670 say ılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inci maddesinde belirtilen usule uygun olara k ilgili idari makama, tebli ğ tarihinden itibaren otuz günlük hak dü şürücü süre içinde başvurabilece ği belirtilir. İdari başvuru üzerine idari merci taraf ından verilecek karar aleyhine idari yarg ıda dava aç ılabilir. İdari yarg ının verdiği karar kesin olup, uyu şmazl ık adli yarg ıda hiçbir şekilde dava konusu yap ılamaz." 18. 675 say ılı KHK'n ın "Dava ve takip usulü" kenar ba şlıklı 16. maddesi 6/2/2018 tarihli ve 7082 say ılı Kanun'un 8/3/2018 tarihli ve 30354 (Mükerrer) say ılı Resmî Gazete'de yay ımlanarak yürürlü ğe girmesi sonucu aynen kanunla şmıştır. 19. 670 say ılı KHK'n ın "Devir işlemlerine ili şkin tedbirler" kenar ba şlıklı 5. maddesi 8/2/2018 tarihli ve 7091 say ılı Kanun'un 8/3/2018 tarihli ve 30354 (Mükerrer) say ılı Resmî Gazete'de yay ımlanarak yürürlü ğe girmesi sonucu aynen kanunla şmıştır. 20. 11/1/2011 tarihli ve 6098 say ılı Türk Borçlar Kanunu'nun ''Aldatma'' kenar başlıklı 36. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: "Taraflardan biri, di ğerinin aldatmas ı sonucu bir sözle şme yapm ışsa, yan ılmas ı esasl ı olmasa bile, sözle şmeyle bağlı değildir. Üçüncü bir ki şinin aldatmas ı sonucu bir sözle şme yapan taraf, sözle şmenin yap ıldığı sırada kar şı taraf ın aldatmay ı bilmesi veya bilece k durumda olmas ı hâlinde, sözle şmeyle bağlı değildir" 21. 6098 say ılı Kanun'un " İrade bozuklu ğunun giderilmesi" kenar ba şlıklı 39. maddesinin ilgili k ısm ı şöyledir: ''Yan ılma veya aldatma sebebiyle ya da korkutulma sonucunda sözle şme yapan taraf, yan ılma veya aldatmay ı öğrendiği ya da korkutman ın etkisinin ortadan kalkt ığı andan başlayarak bir y ıl içinde sözle şme ile ba ğlı olmad ığını bildirmez veya verdi ği şeyi geri istemezse, sözle şmeyi onam ış say ılır. Aldatma veya korkutmadan dolay ı bağlay ıcılığı olmayan bir sözle şmenin onanm ış say ılmas ı, tazminat hakk ını ortadan kald ırmaz.'' 2. Yarg ı Kararlar ı 22. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesinin 1/11/2016 tarihli ve E.2016/211, K.2016/183 say ılı karar ının ilgili k ısm ı şöyledir: "... Dava k ıdem ve y ıllık izin alacaklar ının tahsili istemine ili şkindir. Şifa Üniversitesi'nin 23/7/2016 tarihli ola ğanüstü hal kapsam ında al ınan tedbirlere ilişkin KHK'nin 2.maddesi gere ğince kapat ıldığı, taraflar aras ında uyuşmazl ık konus u değildir. Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 7...29/10/2016 tarih ve 29872 say ılı Resmi Gazetede yay ımlanarak yürürlü ğe giren 675 say ılı olağanüstü hal kapsam ında al ınan tedbirlere ili şkin KHK n ın dava ve takip usulü başlıklı 16/3 maddesindeki düzenlemede '..20/7/2016 tarihli ve 2016/9064 say ılı Bakanlar Kurulu Karar ı ile ülke genelinde ilan edilen OHAL kapsam ında yürürlü ğe konulan KHK'ler gereğince kapat ılan kurum, kurulu ş.. sahibi gerçek ve tüzel ki şiler veya kapat ılma yad a resen terkin üzerine Maliye Bakanl ığı ile Vak ıflar Genel Müdürlü ğü aleyhine 17/8/201 6 tarihi dahil bu tarihten sonra aç ılan davalar ın dava şart ının bulunmamas ı nedeni ile davan ın reddine karar verilece ği' denilmekte olup emredici düzenleme kar şısında yerel mahkemenin karar ının usul yönünden hukuka uygun oldu ğu anlaşıldığından, davac ının istinaf ba şvurusunun duru şmas ız usulden reddine karar verilmesine gerekti ği kanaatine var ılmıştır. ...'' 23. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesinin 17/5/2017 tarihli ve E.2017/475, K.2017/480 say ılı karar ının ilgili k ısımlar ı şöyledir: "... Dava, marka hükümsüzlü ğü istemine ili şkin olup yukar ıda yap ılan özetten de anlaşılacağı üzere mahkemece, 675 say ılı KHK'n ın 16/1. maddesi uyar ınca dava şart ı yokluğu nedeniyle davan ın reddine kesin olarak karar verilmi ştir. Öncelikle her ne kadar mahkemece kesin olarak karar verilmi ş ise de 675 sayılı KHK'n ın 16/1. maddesi uyar ınca verilecek kararlar kesin olup a şağıda aç ıklanacağı üzere işbu dava, 675 say ılı KHK'n ın 16/1. maddesi kapsam ında kalmad ığından karara kar şı kanun yolunun aç ık olduğu sonucuna var ılmış ve işin esas ına geçilmi ştir. 675 say ılı KHK'n ın 16/1. maddesi hükmünde, kanun hükmünde kararnameler gereğince kapat ılan kurum, kurulu ş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve dağıtım kanallar ı ile bunlar ın sahibi gerçek veya tüzel ki şiler aleyhine 17/8/2016 tarihinde n önce aç ılan davalar ın, dava şart ı yokluğundan reddedilece ği düzenlenmi ş olup, işbu dav a ise belirtilen tarihten sonra 26/10/2016 tarihinde aç ıldığından mahkemece, 675 sayılı KHK'n ın 16/1. maddesi uyar ınca davan ın reddine karar verilmesi do ğru olmam ıştır. Bununla birlikte yukar ıda belirtilen kurum ve kurulu şlar ile bunlar ın sahibi gerçek vey a tüzel kişiler aleyhine 17/8/2016 tarihinden sonra aç ılan davalara ili şkin düzenleme ise ayn ı KHK'n ın 16/3. maddesinde düzenlenmi ştir. An ılan hüküm, '20/7/2016 tarihli ve 2016/906 4 say ılı Bakanlar Kurulu Karar ıyla ülke genelinde ilan edilen ola ğanüstü hal kapsam ında yürürlüğe konulan kanun hükmünde kararnameler gere ğince kapat ılan kurum, kurulu ş, özel radyo ve televizyonlar, gazete, dergi, yay ınevi ve da ğıtım kanallar ı ile bunlar ın sahibi gerçek veya tüzel ki şiler veya kapat ılma ya da resen terkin üzerine Maliye Bakanl ığı ile Vak ıflar Genel Müdürlü ğü aleyhine 17/8/2016 tarihi dahil bu tarihten sonra aç ılan davalar ile icra ve iflas takipleri hakk ında 670 say ılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 5 inc i maddesi gere ğince dava veya takip şart ının bulunmamas ı nedeniyle davan ın reddine vey a takibin dü şmesine karar verilir.' şeklinde olup eldeki davada, 17/8/2016 tarihinden sonra açıldığından 675 say ılı KHK'n ın 16/3. maddesi uyar ınca davan ın reddine karar verilmes i gerekirken yaz ılı şekilde KHK'n ın 16/1. maddesi uyar ınca davan ın reddi do ğru olmam ış ise de davan ın reddine ili şkin karar sonucu itibariyle do ğru görüldü ğünden gerekçes i düzeltilmek suretiyle yeniden a şağıdaki şekilde esas hakk ında hüküm kurulmu ştur. ...'' Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 8B. Uluslararas ı Hukuk 24. Avrupa İnsan Haklar ı Sözleşmesi'nin (Sözle şme) 6. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının ilgili k ısm ı şöyledir: "Herkes davas ının, medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyu şmazl ıklar ... konusunda karar verecek olan,... bir mahkeme taraf ından ... görülmesini isteme hakk ına sahiptir..." 25. Avrupa İnsan Haklar ı Mahkemesi (A İHM), Sözle şme'nin 6. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının aç ık bir biçimde mahkeme veya yarg ı merciine eri şim hakk ından söz etmese de -maddede kullan ılan terimler bir bütün olarak ba ğlam ıyla birlikte dikkate alındığında- mahkemeye eri şim hakk ını da garanti alt ına ald ığı sonucuna ula şıldığını belirtmiştir (Golder/Birle şik Krall ık [GK], B. No: 4451/70, 21/2/1975, 28-36). A İHM'e göre mahkemeye eri şim hakk ı Sözleşme'nin 6. maddesinin (1) numaral ı f ıkras ında mündemiçtir. Bu ç ıkarsama, Sözle şmeci devletlere yeni yükümlülük yükleyen geni şletici bir yorum olmay ıp 6. maddenin (1) numaral ı fıkras ının birinci cümlesinin lafz ının Sözleşme'nin amaç ve hedefleri ile hukukun genel prensiplerinin gözetilerek birlikte okunmas ına dayanmaktad ır. Sonuç olarak Sözle şme'nin 6. maddesinin (1) numaral ı fıkras ı, herkesin medeni hak ve yükümlülüklerle ilgili iddialar ını mahkeme önüne getirme hakk ına sahip olmas ını kapsamaktad ır (Golder/Birle şik Krall ık, 36). V.İNCELEME VE GEREKÇE 26. Mahkemenin 3/6/2020 tarihinde yapm ış olduğu toplant ıda başvuru incelenip gereği düşünüldü: A. Mahkemeye Eri şim Hakk ının İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 1. Başvurucunun İddialar ı 27. Başvurucu; tapuda ad ına kay ıtlı taşınmaz ını iradesi fesada u ğrat ılarak bağışlam ış gibi devretti ğini, esasen bu yönde bir iradesi olmad ığını, durumu kat kar şılığı inşaat sözleşmesi yapmak isteyen müteahhitten ö ğrendiğini ve hemen tapu iptali ve tescili davas ı açt ığını, Mahkemece 675 say ılı KHK'n ın 16. maddesinin (3) numaral ı fıkras ı gereğince davan ın usulden reddine kesin olarak karar verildi ğini, davan ın esas ını inceletme olanağı bulamad ığını belirterek Anayasa'n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan adil yarg ılama hakk ının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. 2. Değerlendirme 28. Anayasa Mahkemesi, olaylar ın başvurucu taraf ından yap ılan hukuki nitelendirmesi ile ba ğlı olmay ıp olay ve olgular ın hukuki tavsifini kendisi takdir eder ( Tahir Canan , B. No: 2012/969, 18/9/2013, 16). 29. Başvurucunun şikâyetinin özü, KHK hükmüne dayan ılarak davan ın dava şart ı yokluğundan reddedilmesi ve bu suretle davan ın esas ını inceletme imkân ının tan ınmamas ı olduğundan buna ili şkin şikâyetler mahkemeye eri şim hakk ı kapsam ında incelenmi ştir. Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 9a. Uygulanabilirlik Yönünden 30. Başvuru konusu davada Mahkeme 675 say ılı KHK'n ın 2. maddesi gere ğince karara kar şı kanun yolunun kapal ı olduğunu, karar ın kesin olarak verildi ğini belirtmi ştir. Her ne kadar hükmün dayana ğı olan 675 say ılı KHK'n ın 16. maddesinin (3) numaral ı fıkras ında, ret karar ının kesin olarak verilece ğine ilişkin bir düzenleme yer almamaktaysa da Mahkemenin an ılan hükmün (1) numaral ı fıkras ına göre karar ın kesin nitelikte olaca ğını belirtmesi ve mahkemelerin k ıyasen bu hüküm gere ğince benzer davalarda kararlar ı kesin olarak vermeleri kar şısında başvurucunun ek karara kar şı kanun yoluna ba şvurmamas ı makul karşılanm ıştır. Bu aç ıdan başvurucunun ola ğan başvuru yollar ını tükettiği kabul edilmi ştir. 31. Anayasa'n ın "Temel hak ve hürriyetlerin s ınırlanmas ı" kenar ba şlıklı 13. maddesi şöyledir: "Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaks ızın yaln ızca Anayasan ın ilgil i maddelerinde belirtilen sebeplere ba ğlı olarak ve ancak kanunla s ınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasan ın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine ayk ırı olamaz. " 32. Anayasa'n ın "Temel hak ve hürriyetlerin kullan ılmas ının durdurulmas ı" kenar başlıklı 15. maddesi şöyledir: "Savaş, seferberlik, s ıkıyönetim veya ola ğanüstü hallerde, milletleraras ı hukuktan doğan yükümlülükler ihlâl edilmemek kayd ıyla, durumun gerektirdi ği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullan ılmas ı kısmen veya tamamen durdurulabilir veya bunlar için Anayasad a öngörülen güvencelere ayk ırı tedbirler al ınabilir. Birinci f ıkrada belirlenen durumlarda da, sava ş hukukuna uygun fiiller sonuc u meydana gelen ölümler d ışında, kişinin yaşama hakk ına, maddî ve manevî varl ığının bütünlüğüne dokunulamaz; kimse din, vicdan, dü şünce ve kanaatlerini aç ıklamaya zorlanamaz ve bunlardan dolay ı suçlanamaz; suç ve cezalar geçmi şe yürütülemez; suçluluğu mahkeme karar ı ile saptan ıncaya kadar kimse suçlu say ılamaz. " 33. Anayasa n ın "Hak arama hürriyeti " kenar ba şlıklı 36. maddesinin birinci f ıkras ı şöyledir: "Herkes, me şru vas ıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yarg ı mercileri önünde davac ı veya daval ı olarak iddia ve savunma ile adil yarg ılanma hakk ına sahiptir. " 34. Anayasa'n ın 36. maddesinde güvence alt ına al ınan adil yarg ılanma hakk ı, suç isnad ına bağlı yarg ılamalar ın yan ında bir kimsenin medeni hak ve yükümlülüklerinin karara bağlanmas ıyla ilgili yarg ılamalarda da uygulan ır. Anayasa'n ın 36. maddesinin (1) numaral ı fıkras ının medeni meselelerde uygulanabilmesi için ilk olarak ortada hukuk düzeni taraf ından kişiye tan ınm ış veya en az ından savunulabilir temeli bulunan bir hakk ın bulunmas ı gerekir. İkinci olarak bu hakka ili şkin ilgili ki şinin menfaatini etkileyen bir uyu şmazl ık mevcut olmal ıdır. Öte yandan bu uyu şmazl ık ihtilaf konusu hakk ın tespiti ve bu haktan yararlan ılmas ı bak ımından belirleyici bir nitelik arz etmelidir ( Mehmet Güçlü ve Ramazan Erdem , B. No: 2015/7942, 28/5/2019, 28). 35. Bireylerin iradelerinin fesada u ğrat ılarak bir hukuksal i şlemde bulunmak zorunda b ırak ılmalar ı ve kişilerin bu i şleme kar şı dava açabilmesi 6098 say ılı Kanun Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 10kapsam ında koruma alt ına al ınm ıştır. Somut olayda ba şvurucu iradesinin fesada u ğrat ıldığı iddias ıyla tapu iptali ve tescili davas ı açm ıştır. Başvurucunun gerçekten iradesinin fesad a uğrat ılıp uğrat ılmad ığı ve bu suretle ta şınmaz tescil i şleminin hukuksal dayanaktan yoksun olup olmad ığı hususu uyu şmazl ığın esas ını oluşturmaktad ır. Bu yönüyle dava, daha önce başvurucunun mülkiyetinde olan ta şınmaz ın kendisine iadesini temin edebilecek niteliktedir. Bu durumda bireysel ba şvuru konusu davan ın başvurucunun medeni hak ve yükümlülükleri yönünden belirleyici bir nitelik ta şıdığı ve adil yarg ılanma hakk ının tüm güvencelerinin bu davada uygulanmas ı gerektiği sonucuna var ılmaktad ır. 36. Anayasa Mahkemesi Ayd ın Yavuz ve di ğerleri ([GK], B. No: 2016/22169, 20/6/2017 187-191) karar ında, olağanüstü yönetim usullerinin uyguland ığı dönemlerde alınan tedbirlere ili şkin bireysel ba şvurular ı incelerken Anayasa'n ın 15. maddesinde ortaya konulan temel hak ve özgürlüklere ili şkin güvence rejimini dikkate alaca ğını belirtmiştir. Buna göre ola ğanüstü bir durumun bulunmas ı ve bunun ilan edilmesinin yan ı sıra bireysel başvuruya konu temel hak ve özgürlüklere müdahale te şkil eden tedbirin ola ğanüstü durumla bağlant ılı olmas ı hâlinde inceleme Anayasa'n ın 15. maddesi uyar ınca yap ılacakt ır. 37. 15 Temmuz 2016 tarihinde ya şanan darbe te şebbüsünden sonra Cumhurba şkan ı başkanl ığında toplanan Bakanlar Kurulu 21/7/2016 tarihinde OHAL ilan edilmesine karar vermiş; daha sonra da OHAL birçok kez uzat ılm ıştır. OHAL ilan ı nedenlerinin ba şında darbe teşebbüsü gelmektedir ( Ayd ın Yavuz ve di ğerleri , 224, 226). OHAL ilan ı ile darbe teşebbüsünden kaynaklanan tehlikenin yan ı s ıra bu te şebbüsün arkas ında oldu ğu değerlendirilen FETÖ/PDY'den kaynaklanan tehdit ve tehlikenin de bertaraf edilmesinin amaçland ığı görülmektedir ( Ayd ın Yavuz ve di ğerleri , 48, 229). Nitekim darbe teşebbüsünün arkas ındaki yap ılanman ın FETÖ/PDY oldu ğuna ilişkin olarak kamu makamlar ınca ve soru şturma mercilerince yap ılan değerlendirmeler olgusal temellere dayanmaktad ır (Ayd ın Yavuz ve di ğerleri , 216). 38. Bu itibarla OHAL ilan ına sebebiyet veren olaylar kapsam ında kapat ılmas ına karar verilen bir vakfa kar şı alacakl ı olduğu iddias ıyla herhangi bir hukuk yoluna ba şvuru hakk ının olup olmad ığının incelenmesi Anayasa'n ın 15. maddesi kapsam ında yap ılacakt ır. Bu inceleme s ıras ında öncelikle mahkemeye eri şim hakk ına yap ılan müdahalenin ba şta Anayasa'n ın 13. ve 36. maddeleri olmak üzere di ğer maddelerinde yer alan güvencelere ayk ırı olup olmad ığı tespit edilecek, ayk ırılık saptanmas ı hâlinde ise Anayasa'n ın 15. maddesindeki ölçütlerin bu ayk ırılığı meşru k ılıp k ılmad ığı değerlendirilecektir ( Ayd ın Yavuz ve diğerleri , 193-195, 242). 39. Bireysel ba şvuruya konu olan somut davadaki meselenin OHAL KHK's ı hükümlerinden kaynakland ığı anlaşılmaktad ır. Yani ba şvurucunun mahkemeye eri şememe meselesi do ğrudan OHAL KHK's ı hükümleriyle alakal ı olduğundan bireysel ba şvurunun inceleme usulü ile ilgili olarak bu çerçevede bir de ğerlendirme yap ılmas ı gerektiği aç ıktır. b. Kabul Edilebilirlik Yönünden40. Somut davada ba şvurucunun iddias ına göre ad ına kay ıtlı taşınmaz 7/6/2007 tarihinde hile ile Vakfa ba ğışlanm ış gibi gösterilerek Vak ıf ad ına tapuda tescil edilmi ştir. Başvurucu bu durumu ö ğrendikten sonra 12/6/2017 tarihinde an ılan davay ı açm ıştır. 41. Başvurucunun ba ğıştan rücû nedenine dayanarak açt ığı tapu iptali ve tescili davas ında Mahkeme 675 say ılı KHK'n ın 16. maddesinin (3) numaral ı fıkras ına ve 670 say ılı Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 11KHK'n ın 5. maddesine göre dava şart ı yokluğu sebebiyle davan ın usulden reddine karar vermiştir. An ılan KHK'lar 7082 ve 7091 say ılı kanun hükümlerine göre kanunla şmıştır. 42. Somut olayda ba şvurucunun davas ının dava şart ı yokluğu gerekçesiyle incelenmeksizin reddedilmesinin mahkemeye eri şim hakk ına bir müdahale te şkil ettiği açıktır. Bu müdahalenin Anayasa'n ın 13. maddesinde öngörülen ve somut ba şvuruya uygun düşen, kanun taraf ından öngörülme, hakl ı bir sebebe dayanma (me şru amaç) ve ölçülülük ilkesine ayk ırı olmama ko şullar ına uygun olup olmad ığının belirlenmesi gerekir. 43. Başvurucunun iradesi d ışında gayrimenkulün ba ğışland ığını belirttiği Vak ıf, OHAL ilan ından sonra 667 say ılı KHK ile kapat ılm ış ve tüzel ki şiliği sonland ırılm ıştır. 17/8/2016 tarihinde yürürlü ğe giren 670 say ılı KHK'n ın 5. maddesinin (1) numaral ı fıkras ında, kapat ılan vak ıfla ilgili her türlü tasarrufta bulunmaya Vak ıflar Gene l Müdürlüğünün yetkili oldu ğu belirtilmi ş, ayn ı maddenin (4) numaral ı fıkras ında ise hak iddias ında bulunanlarca bu maddenin yürürlü ğe girdiği tarihten itibaren altm ış günlük hak düşürücü süre içerisinde kanaat getirici defter, kay ıt ve belgelerle Vak ıflar Gene l Müdürlüğüne müracaat edilece ği belirtilmi ştir. 29/10/2016 tarihinde yürürlü ğe giren 675 say ılı KHK'n ın 16. maddesinin (3) numaral ı fıkras ında ise Vak ıflar Genel Müdürlü ğü aleyhine 17/8/2016 tarihi dahil bu tarihten sonra aç ılan davalar ile icra ve iflas takipleri hakk ında 670 say ılı KHK'n ın 5. maddesi gere ğince dava veya takip şart ının bulunmamas ı nedeniyle davan ın reddine veya takibin dü şmesine karar verilece ği hükme ba ğlanm ıştır. An ılan düzenlemelerde idari ba şvurunun reddedilmesi halinde idare mahkemesine dava yolunun aç ık olduğu da belirtilmi ştir. 44. 670 ve 675 say ılı KHK'lar ın ilgili hükümlerinin birlikte de ğerlendirilmesinden kapat ılan kurumlardan hak iddia edenlerin Vak ıflar Genel Müdürlü ğüne başvurmalar ının bir ön şart olarak düzenlendi ği ve söz konusu ba şvuru yap ılmadan dava aç ılmas ının mümkü n olmad ığı anlaşılmaktad ır. Söz konusu şart ın daha sonra ç ıkar ılan 7082 ve 7091 say ılı Kanun hükümlerinde de yer ald ığı gözetildiğinde kanunilik ko şulunun gerçekle ştiği görülmektedir. 45. Anayasa Mahkemesinin kararlar ında belirtildi ği üzere dava açmadan önce idari başvuru koşulunun getirilmesinin idarenin i şlemlerini gözden geçirmesine ve gerekirse düzeltmesine olanak sa ğlanarak uyu şmazl ıklar ın yarg ı mercileri önüne gelmeden idare taraf ından çözümlenmesine imkân tan ıma amac ına hizmet etti ği anlaşılmaktad ır. Anayasa'n ın 141. maddesiyle davalar ın en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçland ırılmas ı görevi yarg ıya verilmi ş olup bu görevin a ğır iş yükü alt ında yerine getirilmesi zorla ştıkça uyuşmazl ıklar ın çözümü için alternatif yöntemlerin ya şama geçirilmesi, yarg ıya ilişkin anayasal kurallar ın etkililiğinin sağlanmas ı bak ımından gerekli görülebilir (AYM, E.2013/85, K.2013/95, 22/9/2010). Yukar ıda belirtildi ği gibi OHAL döneminde FETÖ/PDY ile irtibatl ı görülen birçok kurum kapat ılm ıştır. Bu kurumlardan hak iddia etme potansiyelindeki birçok kişinin doğrudan mahkemelere ba şvurmas ı halinde mahkemelerin i şlemez hale gelme ihtimaline binaen dava açmadan önce an ılan genel müdürlü ğe başvuru şart ı getirilmesini n yarg ılaman ın makul sürede bitirilmesi amac ına hizmet etti ğini söylemek mümkündür. 46. Öte yandan ba şvurucunun mahkemeye eri şim hakk ına yap ılan müdahalenin ölçülü olmas ı gerekir. Ölçülülük ilkesi elveri şlilik, gereklilik ve orant ılılık olmak üzere üç alt ilkeden olu şmaktad ır. Elveri şlilik öngörülen müdahalenin ula şılmak istenen amac ı gerçekleştirmeye elveri şli olmas ını, gereklilik ula şılmak istenen amaç bak ımından müdahalenin zorunlu olmas ını yani ayn ı amaca daha hafif bir müdahale ile ula şılmas ının mümkün olmamas ını, orant ılılık ise bireyin hakk ına yap ılan müdahale ile ula şılmak istenen Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 12amaç aras ında makul bir dengenin gözetilmesi gereklili ğini ifade etmektedir (AYM, E.2011/111, K.2012/56, 11/4/2012; E.2016/16, K.2016/37, 5/5/2016; Mehmet Akdo ğan v e diğerleri , B. No: 2013/817, 19/12/2013, 38). 47. Somut olayda ba şvurucu müdahalenin ölçülülü ğü noktas ında herhangi bir iddia ileri sürmedi ği de gözetildi ğinde müdahalenin an ılan meşru amaca ula şmak için elveri şli ve gerekli oldu ğu ayr ıca başvurucuya yüklenen külfet yönünden de orant ılı olduğu sonucuna var ılmaktad ır. 48. Somut olayda ba şvurucu, idari ba şvuruda bulunmadan hukuk mahkemesinde doğrudan dava açm ıştır. Bir başka deyişle KHK ile getirilen (ve daha sonra kanunla şan) düzenlemede öngörülen dava şart ını yerine getirmemi ştir. Başvurucu her ne kadar buna gerekçe olarak, söz konusu gayrimenkulün iradesi d ışında vakfa devredildi ğini öğrendiği tarihte 670 ve 675 say ılı KHK'larda öngörülen 60 günlük idari ba şvurma süresinin geçti ğini dolay ısıyla idareye ba şvurman ın etkili olmayaca ğını ileri sürmü ş ise de idareye kabul edilebilir ve makul gerekçelerle sonradan ö ğrenilen olguya dayal ı olarak yap ılm ış bir başvuru olmadan idarenin bunu reddedece ği ön kabulünün varsay ımsal bir ç ıkar ım olmaktan öteye geçmeyece ği değerlendirilmi ştir. 49. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurucunun mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ği iddias ına ilişkin olarak bir ihlalin bulunmad ığı aç ık olduğundan ba şvurunun bu k ısm ının açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. c. Anayasa'n ın 15. Maddesi Yönünden 50. Buna göre ba şvurucunun mahkemeye eri şim hakk ına yap ılan müdahalenin Anayasa'da öngörülen güvencelere ayk ırılık oluşturmad ığı görüldüğünden Anayasa'n ın 15. maddesinde yer alan ölçütler yönünden ayr ıca bir inceleme yap ılmas ına gere k bulunmamaktad ır. B. Mülkiyet Hakk ının İhlal Edildi ğine İlişkin İddia 1. Başvurucunun İddialar ı 51. Başvurucu; dava konusu ta şınmazdan yoksun kald ığını belirterek Anayasa'n ın 35. maddesinde güvence alt ına al ınan mülkiyet hakk ının ihlal edildi ğini ileri sürmü ştür. 2. Değerlendirme 52. Bireysel ba şvuru yolunun ikincil niteli ği gereği Anayasa Mahkemesine başvuruda bulunabilmek için öncelikle ola ğan kanun yollar ının tüketilmesi zorunludur. Başvurucunun bireysel ba şvuru konusu şikâyetini öncelikle ve süresinde yetkili idari ve yarg ısal mercilere usulüne uygun olarak iletmesi, bu konuda sahip oldu ğu bilgi ve delilleri zaman ında bu makamlara sunmas ı, bu süreçte dava ve ba şvurusunu takip etmek için gerekli özeni göstermi ş olmas ı gerekir (İsmail Buğra İşlek, B. No: 2013/1177, 26/3/2013, 17). 53. Somut olayda ba şvurucu yukar ıda aç ıkland ığı üzere mülkiyet hakk ı kapsam ındaki iddialar ını 7091 say ılı Kanun'un (670 say ılı KHK) 5. maddesinin (4) numaral ı fıkras ına göre ilgili idare, akabinde görevli ve yetkili mahkeme nezdinde dile getirebilece ği anlaşılmaktad ır. Dolay ısıyla başvurucu, idari ve yarg ısal yollar ı usulüne uygun bir şekilde tüketmeden ihlal iddialar ını bireysel ba şvuru konusu yapm ıştır. Başvuru Numaras ı: 2017/34828 Karar Tarihi : 3/6/2020 1354. Aç ıklanan gerekçelerle ba şvurunun bu k ısm ının diğer kabul edilebilirlik koşullar ı yönünden incelenmeksizin başvuru yollar ının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez oldu ğuna karar verilmesi gerekir. VI. HÜKÜM Aç ıklanan gerekçelerle; A. 1. Mahkemeye eri şim hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın açıkça dayanaktan yoksun olmas ı nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, 2. Mülkiyet hakk ının ihlal edildi ğine ilişkin iddian ın başvuru yollar ının tüketilmemesi nedeniyle KABUL ED İLEMEZ OLDU ĞUNA, B. Yarg ılama giderlerinin ba şvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 3/6/2020 tarihinde OYB İRLİĞİYLE karar verildi. Ba şkan Üye Üye Hasan Tahsin GÖKCAN Burhan ÜSTÜN Hicabi DURSUN Üye Üye Muammer TOPAL Yusuf Şevki HAKYEMEZ